Beleggers gesloten over open huis Philips

ROTTERDAM, 28 NOV. De honderd grootste aandeelhouders van Philips moeten morgen vroeg op. Vanaf 8.00 uur staat de koffie klaar in het Evoluon in Eindhoven en om 8.30 uur opent Philips-president C. Boonstra de 'ontmoet de Philips-top dag' die - volgens het programma - tot 17.15 uur duurt. Dan sluit Boonstra de happening, een bijeenkomst die naar omvang en lengte zonder precedent is in het Nederlandse bedrijfsleven, ook af.

De honderd grootste (inter)nationale aandeelhouders van het concern, de anonieme beheerders van duizenden miljarden gulden pensioen- en beleggingskapitaal, krijgen een dag de tijd om met Boonstra en de belangrijkste divisiemanagers van gedachten te wisselen.

Wie komt? “Tout le monde”, verwacht een belegger die aanwezig zal zijn, maar die om wille van de relatie met Philips niet met zijn naam in de krant wil. Superbeleggers als de pensioenfondsen ABP (ambtenaren, 200 miljard belegd vermogen) en PGGM (zorgsector, 60 miljard gulden beleggingen) zullen er zijn, net als de verzekeraars Fortis Investments, Aegon en Delta Lloyd, grote vermogensbeheerders als Robeco en MeesPierson en de pensioenfondsen van Shell, Unilever en de Spoorwegen.

Sommigen, zoals het pensioenfonds van KPN, vinden de vraag of zij aanwezig zullen zijn al te veel. “Als wij een aandeelhoudersvergadering bezoeken vertellen wij dat ook niet vooraf.” Anderen (Pensioenfonds Metaalnijverheid) weten het nog niet, of kennen de bijeenkomt niet (PVF). Bij de een (Unilever) gaat de directeur beleggingen zelf, anderen (Shell, PGGM, Fortis) vaardigen aandelenmanagers af of willen niet kwijt wie er gaat.

Wie komt morgen niet? Financiële analisten van banken (de traditionele schakel tussen bedrijven en beleggers) en de media zijn niet uitgenodigd.

De bijeenkomst werpt zijn schaduwen vooruit. Deze week publiceerde de Amerikaanse zakenbank Morgan Stanley al een uiterst positief getoonzet rapport (strong buy) over het aandeel Philips. De koers schoot dinsdag na dit nieuws meteen 5 procent omhoog.

Boonstra is bijna twee maanden in functie. Zijn eerste optreden, op een persconferentie bij de dramatische winstval in het derde kwartaal, was overrompelend. De koers van de aandelen tikte met guldens omhoog in een reactie op Boonstra's opmerkingen dat de Philips-aandeelhouder lang genoeg heeft geleden, dat de winstgevendheid rap omhoog moet en dat hij de maatregelen daarvoor neemt.

De beleggers hebben echter hun twijfels. Bijna de helft van de grote Nederlandse beleggers die de afgelopen maanden door het financiële adviesbureau Rematch werden ondervraagd willen dat Philips wordt opgesplitst in aparte eenheden, met een eigen beursnotering, zoals Philips al heeft gedaan met dochters Polygram (muziek en film) en ASML (toeleverancier voor de chipsmarkt). In het Amerikaanse blad Business Week taxeerde een Amerikaanse belegger, Institutional Capital, dat Philips na opsplitsing 70 dollar per aandeel waard is, ongeveer 120 gulden. De koers van het aandeel stond vanochtend op 68,60 gulden.

De bijeenkomst van de topbeleggers van Philips is bij voorbaat al controversieel. Beleggers die niet zijn uitgenodigd vrezen ongelijke informatie. “Mensen komen niet om niets te horen”, zegt directeur drs. P. de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB). De grote beleggers voelen enige gêne bij de kans op de ongelijke informatie - om het woord voorwetenschap nog maar niet te gebruiken. Zij hopen en verwachten stuk voor stuk dat Philips dat zal oplossen. “Anders zitten wij met een rotprobleem”, zegt een betrokkene.

De grote beleggers, die meer invloed willen hebben in de Nederlandse ondernemingen en een ruimere verantwoordingsplicht van directies en commissarissen tegenover aandeelhouders, hebben over hun eigen openheid andere opvattingen. Hoeveel aandelen Philips hebben zij zelf eigenlijk in bezit? Nee, daar doen zij stuk voor stuk geen mededelingen over. “Over individuele fondsen in onze beleggingsportefeuille doen wij geen mededelingen”, zegt een woordvoerder van ING, de grootste belegger in Nederlandse aandelen. Andere beleggers volgen in koor. Openbaarmaking van grote belangen in Nederlandse beursgenoteerde bedrijven is verplicht, maar alleen als het aandelenbelang groter is dan 5 procent. Dat heeft bij Philips niemand gedaan.

Pensioenfondsen hebben geen financiële publicatieplicht, laat staan dat zij een overzicht van hun beleggingsportefeuille publiceren. Verzekeraars waren op last van de toezichthoudende Verzekeringskamer tot voor kort wel verplicht om een overzicht te geven van de beleggingen van hun levens- en schadeverzekeringsdochters, maar die openheid is geschrapt. Wegens de administratieve belasting voor de verzekeraars.

    • Menno Tamminga