Twijfelgevallen buiten laten; Zalm: vermijd valse start met EMU en euro

DEN HAAG, 27 NOV. De Economische en Monetaire Unie (EMU) moet in 1999 geen valse start maken door te beginnen met landen waarvan het twijfelachtig is of ze voldoen aan de toelatingscriteria van het Verdrag van Maastricht. Nederland zal zich hiertegen krachtig verzetten, aldus minister Zalm (Financiën).

“We moeten ons niet laten verleiden door politieke overwegingen om de reputatie van de euro vanaf de start op het spel te zetten. Dat is een slechte zaak”, aldus Zalm gisteren bij de presentatie van het boek 'Met gelijke munt' van prof. dr. A. Bakker, onder-directeur van De Nederlandsche Bank.

Dit weekeinde bracht Italië de lire weer in het wisselkoersmechanisme van het Europese Monetaire Stelsel (EMS), maar Zalm maakte gisteren opnieuw duidelijk dat hiermee allerminst de deelname van Italië aan de eerste groep van EMU-landen is gegarandeerd. Hij waarschuwde voor een stemming in Europa dat alle EU-lidstaten die min of meer aan de criteria voldoen, worden toegelaten tot de kopgroep in 1999. De politieke leiders zullen de moed moeten tonen om landen uit te sluiten.

Zalm waarschuwde ook dat het zogenoemde stabiliteitspact - een afspraak tussen de EMU-lidstaten om ook na invoering van de gemeenschappelijke munt een evenwichtig begrotingsbeleid te voeren - onmiddellijk getest zou worden als landen tot de EMU worden toegelaten die met kunstmatige maatregelen hun overheidsfinanciën voor één jaar op orde hebben gebracht om aan de toegangscriteria te voldoen. “Dan maakt de EMU niet alleen een valse start maar dan krijgt deze ook een vals vervolg”, aldus Zalm.

Ook ter wille van de geloofwaardigheid van het monetaire beleid van de Europese Centrale Bank verdient het de voorkeur om in 1999 met een kleine groep landen te beginnen, zei Zalm. Andere lidstaten kunnen dan later aansluiten. Dat kan zelfs gebeuren vóór het jaar 2002, wanneer de bankbiljetten en munten van de euro in omloop komen.

In een vraaggesprek met het VNO-NCW blad Forum vindt Zalms partijgenoot Hoogervorst, financieel-woordvoerder van de VVD-fractie in de Tweede Kamer, dat er serieus gesproken moet worden over uitstel van de EMU. “Als we die optie niet serieus bespreekbaar maken, breekt er blinde paniek uit op de financiële markten als de zaak straks niet op tijd rond is. Dat komt door de kuddegeest die daar heerst”, aldus Hoogervorst. “Financiële markten kunnen jarenlang in blind vertrouwen achter iets aanlopen, maar als het fout gaat, gaat het meteen ook goed fout.” Als voorbeeld noemt Hoogervorst de “ineenstorting” van het EMS een paar jaar geleden. “Iets dergelijks kan opnieuw met de Euro gebeuren.”

Volgens Hoogervorst gaat het niet met de voorbereiding voor de komst van de Europese munt, de Euro. “Als ik kijk naar de begrotingscijfers van Duitsland en Frankrijk, dan denk ik dat het beter kan zijn de komst van de EMU uit te stellen. Beter ten halve gekeerd, dan ten hele gedwaald.”