Clarke: kerstman noch Scrooge; Geen fiscale douceurtjes voor Britten

LONDEN, 27 NOV. De Britse minister van Financiën Kenneth Clarke heeft de verleiding weerstaan om aan de vooravond van de verkiezingen over te gaan tot grootscheepse belastingverlaging.

In de begroting die hij gisteren presenteerde vond Clarke extra geld voor onderwijs, volksgezondheid en politie terwijl hij ook het begrotingstekort verlaagde en nog ruimte overhield voor een bescheiden belastingvermindering.

Met die heilige drieëenheid probeerde hij zowel de kiezers, het bedrijfsleven als de financiële markten tevreden te stellen. Clarke verklaarde dat hij geen kerstman had willen spelen en ook geen Scrooge, de vrek uit het kerstverhaal van Dickens. De begroting die hij aanprees als “budgettair neutraal” en “heilzaam” moet tegelijkertijd een Britse economie in topvorm ondersteunen en de Conservatieven aan een vijfde achtereenvolgende verkiezingszege helpen. Dat kan volgens Clarke. “Want vergeet nooit dat goede economie gelijk staat aan goede politiek.”

De Britse financiële markten reageerden welwillend op de begroting. De FTSE 100, de beursindex van belangrijkste bedrijven, steeg licht terwijl de obligatiemarkt zich nauwelijks roerde. Economen van de toonaangevende financiële instellingen zeiden dat de begroting zo terughoudend als mogelijk was in een wereld die niet alleen door economie maar ook door politiek bepaald wordt. Om de noodzaak van renteverhogingen te verkleinen was een belastingverhoging wijzer geweest, zeiden de economen, maar ze accepteerden dat zo'n impopulaire maatregel in de aanloop naar de verkiezingen ondenkbaar was.

Labour-leider Tony Blair noemde de begroting “het laatste gereutel van een regering wier tijd voorbij is”. Nadere bestudering laat volgens de oppositieleider zien dat de Tories weer toevlucht “tot hun oude zwendeltrucs hebben genomen”. Ze verlagen de rijksbelasting maar schuiven een aantal lasten door naar lokale overheden zodat de gemeentebelasting verhoogd moet worden. Ze geven extra geld voor onderwijs en volksgezondheid maar verhullen dat de overheidsuitgaven op die terreinen dalen op de langere termijna, aldus Blair. Hij zei dat de begroting voorbij gaat aan fundamentele problemen van de Britse economie zoals een arbeidsleger dat onvoldoende geschoold is en “een gefragmenteerde samenleving die door ongelijkheid getekend is.”

Clarke presenteerde zijn begroting tegen een achtergrond van economische voorspoed. De Britse economie groeit volgend jaar met 3,5 procent, 0,25 procent meer dan de bewindsman enkele maanden geleden nog voorspelde, meer dan welke andere grote, geïndustrialiseerde natie ook. De inflatie daalt in 1997 tot 2,5 procent. Tegelijkertijd loopt het begrotingstekort terug tot 19 miljard pond, minder dan drie procent van het bruto binnenlands produkt. Daarmee voldoet Groot-Brittannië aan de criteria die voor toetreding tot de monetaire unie zijn gesteld.

    • Dick Wittenberg