Ron Zwerver ziet het bord en weet dat het voorbij is

TOKIO, 25 NOV. Zondagmiddag om tien over half een eindigde in Tokio de interlandcarriére van een gouden volleyballer. Bij een 10-1 voorsprong in de derde set tegen China werd Ron Zwerver gewisseld. “Ik zag het bordje met mijn nummer al en dacht: nu is het voorbij.” Het slot van zijn 463ste en laatste interland bekeek Zwerver vanaf de kant.

Ook voor bondscoach Joop Alberda en Jan Posthuma was het de laatste wedstrijd met Oranje. “We kunnen straks allen tevreden omkijken, dát is het belangrijkste”, zei Alberda. Hij eerde na afloop vooral uitgebreid Zwerver. “Hij verdient een standbeeld.”

De 29-jarige Zwerver vormde tien jaar lang het gezicht van het Nederlandse volleybal. Dus was er gisteren sprake van een emotionele gebeurtenis in de Yoyogi-hal in Tokio. Maar er stonden geen tranen in de ogen van de twee meter lange Amsterdammer. “Ik ga heus niet janken”, had hij al eerder aangekondigd. “Ik heb voor mezelf het moment van afscheid al gehad.” Anderhalve week geleden in de revanchepartij tegen Italië in Eindhoven had zijn hele familie, inclusief zijn drie maanden oude dochter Demi, op de tribune gezeten, maar toen wist de buitenwereld nog niet dat Zwerver ermee zou stoppen.

Helemaal onbewogen bleef hij er gisteren ook weer niet onder. “Maar ik hoef toch niet alles te laten zien?” De wedstrijd tegen China (3-0, binnen anderhalf uur) had wat Zwerver betreft nóg korter mogen duren. “Laten we maar meteen aan de derde set beginnen, dacht ik vooraf.” Hoe geruislozer het allemaal zou verlopen, hoe beter, vond Zwerver.

Toch had hij een waardiger afscheid verdiend. Nu stond er een zwakke, weerloze ploeg aan de andere kant van het net en waren de tribunes bijna leeg. De weinige toeschouwers in Tokio hadden geen flauw benul waarom Zwerver na zijn wissel naar hen zwaaide. De speler haalde na afloop zijn schouders op over de sfeerloze bedoeling. “Ik verzin dit ook niet”, zei hij. “In het topvolleybal wordt bijna alles voor je beslist.” Het is een van de redenen dat hij ermee stopt.

Top Volleybal Nederland (TVN) zal nog wel een poging wagen om Zwerver warm te maken voor een officieel afscheid. “Maar hij moet het zelf wel leuk vinden”, aldus TVN-voorzitter Schaling. Zwerver heeft gezegd geen behoefte te hebben aan een afscheidsduel, maar hij zal misschien van gedachte veranderen als er een wedstrijd tussen een wereldteam en olympisch kampioen Nederland zal worden georganiseerd.

Bij TVN was men overigens verrast dat de record-international al zo snel zijn afscheid had aangekondigd. De afspraak was dat de vertegenwoordigers van de profsectie van de volleybalbond in Tokio nog een gesprek met Zwerver zouden hebben. Dat was nu niet meer nodig. “Ik ben opgelucht dat het voorbij is”, zei de speler.

Alberda startte gisteren tegen China met de zes oudere spelers uit zijn selectie: Blangé, Grabert, Held, Van der Meulen, Posthuma en Zwerver. Vier van die zes waren in 1987 al van de partij toen Arie Selinger bij het EK-kwalificatietiernooi in het Hongaarse Dunauhvaros plotseling zijn nieuwe Wonderful Six presenteerde. Bulgarije, toen de nummer drie van de wereld, werd van het veld geslagen door de onervaren Nederlanders. Daar begon destijds de zegetocht van Oranje.

Helaas voor Posthuma werd zijn afscheid in Tokio verpest door een blessure. Al bij 2-2 in de eerste set zwikte hij door zijn enkel en moest hij de rest van het duel met zijn been omhoog op de bank zitten. Zwerver hield zijn ledematen wel heel. Hij scoorde nog één keer naar hartelust. Toen hij het achtste punt in de derde set had gemaakt, schreeuwde spelverdeler Peter Blangé lachend naar kant: “Toch zonde dat hij ermee ophoudt.”

Blangé wil nog wel doorgaan als international, maar hij denkt dan aan een rol van tweede spelverdeler en adviseur achter Misha Latuhihin. In de slotfase van het duel tegen China bracht Alberda geleidelijk de nieuwe lichting op het veld: Latuhihin, Görtzen, Rodenburg, Schuil en Bas en Mike van de Goor. Typerend was dat de beide scheidsrechters daarop informeerden wie vanaf dat moment de aanvoerdersband droeg. Bas van de Goor stak zijn hand op.

Een dag eerder had Zwerver zijn laatste wedstrijd tegen aartsrivaal Italië gespeeld. Nederland verloor kansloos met 3-0. Zwerver, die evenals zijn teamgenoten niet in zijn spel kwam, zat meer op de bank dan binnen de lijnen. Door de 0-3 werd Oranje in het World Super Challenge-toernooi tweede achter de Italianen.

Het was een situatie die Zwerver veelvuldig heeft meegemaakt. Daarom floot hij op het ereplatform het Italiaanse volkslied vrolijk mee. Zijn clubgenoot Pasquale Gravina kwam hem vervolgens vragen of hij met hem dit goud van Tokio voor het goud van Atlanta wilde ruilen. Zwerver schaterde het uit. De olympische titel pakt niemand hem meer af en vormt dé kroon op zijn schitterende loopbaan.

    • Hans Klippus