'Macht Zaïre nog steeds nodig'

KIGALI/NEW YORK, 21 NOV. Vertegenwoordigers van zestig landen, die gisteren bijeen waren in New York, hebben besloten dat een internationale vredesmacht voor Midden-Afrika nog steeds noodzakelijk is. Dat zei de Canadese onderminister van Buitenlandse Zaken, Gordon Smith, na afloop van een reeks bijeenkomsten in het hoofdkwartier van de Verenigde Naties.

“Bijna alle landen, inclusief Zaïre, geloven dat een militaire macht nog steeds vereist is”, verklaarde Smith. “De conclusies van de bijeenkomsten vandaag zijn dat de militaire organisatoren opties moeten ontwikkelen. Dat houdt natuurlijk ook een nuloptie in - dat een militaire macht die waakt over de veiligheid van de humanitaire hulporganisaties, niet nodig is.”

Een woordvoerster van het Wereld Voedsel Programma (WFP) van de VN in de Keniaanse hoofdstad, Nairobi, zei gisteren “sterke aanwijzingen” te hebben dat ten minste 100.000 mensen uit de streek van Bukavu in de provincie Zuid-Kivu naar het noorden trekken. Ze zouden via Goma naar de Rwandese grens lopen. Doug Young, de Canadese minister van Defensie, sprak woensdagavond zelfs van een nieuwe vluchtelingenstroom van “honderdduizenden” mensen. Young baseerde zijn uitspraak op satellietbeelden en rapportages van hulporganisaties ter plaatse. De Zaïrese rebellen verklaarden zich woensdagavond voor het eerst bereid een kleine groep VN-verkenners toe te laten in het gebied waar de vluchtelingen zich zouden bevinden. Een Amerikaans verkenningsvliegtuig, dat de vluchtelingen in Zaïre wilde lokaliseren, is gisteren bij Goma beschoten met afweergeschut. Het vliegtuig werd niet geraakt.

De Zaïrese premier, Wa Dondo, heeft gisteren de stafchef van het leger, generaal Eluki Monga Aundu, ontslagen. De generaal had gisteren gezegd dat het sturen van een internationale vredesmacht naar Zaïre geen zin meer heeft. De Zaïrese regering hoopt echter nog wel op hulp van het buitenland tegen de Tutsi-rebellen. Monga leverde recentelijk ook kritiek op het gebrek aan middelen die het regeringsleger ter beschikking staan bij de strijd.

André Kassasse, een militaire leider van de rebellen in Goma, heeft gisteren aangekondigd de gevechten tegen de autoriteiten te zullen voortzetten. De rebellen zijn van plan op te trekken tot aan de hoofdstad, Kinshasa, om president Mobutu Sese Seko tot aftreden te dwingen.

In internationale diplomatieke kringen wordt nog steeds overleg gevoerd over de vorm en de omvang die een internationale vredesmacht voor Oost-Zaïre zou moeten krijgen. Morgen komen in het Duitse Stuttgart hoge militairen bijeen uit de landen die willen deelnemen aan een interventie in Zaïre en Rwanda. Zaterdag heeft in Genève een bijeenkomst plaats over de humanitaire hulp aan de vluchtelingen. (AFP, AP, Reuter)