Voorbode van toetreding Chili tot NAFTA; Vrijhandelsverdrag van Canada en Chili

OTTAWA, 19 NOV. Canada en Chili hebben gisteren een bilaterale vrijhandelsovereenkomst ondertekend. Zij lopen hiermee vooruit op een toekomstige toetreding van Chili tot het Noordamerikaans Vrijhandelsakkoord (NAFTA). In hun overeenkomst, gebaseerd op het NAFTA-verdrag tussen de Verenigde Staten, Canada en Mexico, hebben de twee landen afgesproken om vanaf juni volgend jaar tachtig procent van hun invoertarieven te schrappen op elkaars goederen en diensten.

De resterende invoertarieven op landbouwprodukten worden geleidelijk afgeschaft over een periode van vijf jaar. Evenals de NAFTA kent het Canadees-Chileense akkoord arbitragevoorzieningen voor het oplossen van handelsconflicten.

De Chileense president Eduardo Frei, in Canada voor de ondertekening van het verdrag, omschreef de overeenkomst gisteren als “zeer belangrijk” voor Chili. “Voor het eerst hebben we een vrijhandelsakkoord met een geïndustrialiseerd land, met een van de landen van de G7,” aldus Frei.

Hij verzekerde zijn Canadese gehoor ervan in Chili het beleid te zullen voortzetten gericht op democratisering en economische stabilisatie, ontwikkelingen die het land hebben gevormd tot de meest serieuze Zuidamerikaanse kandidaat voor aansluiting bij de Noordamerikaanse vrijhandelszone.

De voorgenomen toetreding van Chili tot de NAFTA is opgehouden door het Amerikaanse Congres, dat president Clinton de toestemming heeft onthouden om onderhandelingen te voeren voor verdere handelsovereenkomsten. Het Canadees-Chileense verdrag wordt door beide landen gezien als een tussenmaatregel. Chili heeft ook een vrijhandelsakkoord met Mexico.

“We zullen druk blijven uitoefenen op de Verenigde Staten,” zei de Canadese premier Jean Chretien over het streven Chili bij de NAFTA te betrekken. Een spoedige toetreding van Chili is volgens Chretien wenselijk omdat “zonder die vooruitgang, we het doel van 2005 niet kunnen halen.” Dat jaar werd in 1994 door Noord- en Zuidamerikaanse landen, inclusief de Verenigde Staten, vastgesteld als streefdatum voor het bereiken van een vrijhandelszone in het volledig westelijk halfrond.

“Mijn persoonlijke indruk is dat president Clinton nog steeds voorstander is” van toetreding van Chili tot de NAFTA, verklaarde Chretien. De Canadese regering heeft zich sterk bepleiter getoond van verdere handelsliberalisering in Noord- en Zuid-Amerika.

Een van de twistpunten in de onderhandelingen tussen Canada en Chili betrof een voorwaarde die de Chileense centrale bank hanteert ter bestrijding van speculatieve buitenlandse investeringen. Ottawa bedong beperkingen op de eis dat buitenlandse ondernemers een derde van hun kapitaal voor een jaar renteloos vastleggen bij de centrale bank in Santiago. Met die maatregel wil Chili voorkomen dat het ten prooi valt aan plotselinge vlucht van buitenlands kapitaal en devaluaties van zijn valuta, zoals Mexico vorig jaar overkwam in de zogenoemde peso-crisis.

Art Eggleton, de Canadese minister van handel, zei te verwachten dat de Canadees-Chileense handel “omhoog zal schieten” als gevolg van het akkoord. De waarde van de handel tussen de twee landen bedroeg vorig jaar 665 miljoen dollar.

Met bijna zeven miljard dollar aan investeringen is Canada een van de grootste buitenlandse investeerders in Chili. Canadese ondernemingen zijn onder meer actief sectoren als energiewinning, mijnbouw en papierproduktie.

Chili sloot zich eerder dit jaar aan bij het Mercosur-handelsblok van Argentinië, Brazilië, Paraguay en Uruguay. Tevens bereikte het land een handelsverdrag met de Europese Unie.

    • Frank Kuin