Cellosonates Beethoven

Beethoven: Complete Cello Music (Hyperion, cdd 22004)

Eigenlijk is fortepianist Melvyn Tan op zijn leukst als je hem ook ziet spelen - met zijn sierlijke, theatrale bewegingen en de gniffelende blik waarmee hij, stralend van plezier, een geslaagd loopje van visueel commentaar voorziet. Maar noodzakelijk is dat niet, want ook alleen luisterend straalt het speelplezier van zijn tintelende pianospel af.

Zelfs als hij, zoals op de dubbel-cd van de complete cellomuziek van Beethoven, slechts als begeleider optreedt - in dit geval van cellist Anthony Pleeth. Begeleider is misschien niet helemaal het juiste woord, want Beethoven schreef een van de eerste werken voor deze combinatie, waarbij beide instrumenten een min of meer gelijkwaardige rol spelen.

Helemaal gelijkwaardig konden ze onmogelijk zijn, zoals in de informatieve toelichting terecht wordt gesteld, want de fortepiano was nog in een pril stadium en zou volledig worden overschreeuwd door de cello als Beethoven die laatste zijn gang zou hebben laten gaan. Hij toomde het instrument wat in; wat meer in de vroege sonates (op. 5) dan in de latere (op. 102). Zo vond hij de balans.

Daarom is het ook goed dat ze worden gespeeld op oude instrumenten, die laten veel beter horen waarom Beethoven zo uitgesproken mild omging met de cello-partij. Op moderne instrumenten klinken deze sonates al gauw wat bleek, tenzij de cellist bewust in een hogere versnelling gaat spelen. De opnamen zijn al bijna tien jaar oud (uitgegeven in de voordelige dyad-serie van platenmaatschappij Hyperion), maar aan de frisheid doet dat niets af.

    • Paul Luttikhuis