Parlement Spanje akkoord met integratie in Navo

MADRID, 14 NOV. Het Spaanse parlement heeft vanochtend met ruime meerderheid ingestemd met de volledige integratie van Spanje in de NAVO. De conservatieve minderheidsregering van premier José María Aznar kreeg daarbij de steun van de socialistische oppositiepartij onder leiding van Felipe González om hierover met het bondgenootschap te onderhandelen.

In de debatten rond de toetreding van Spanje toonde alleen de linkse oppositiecombinatie Izquierda Unida (IU) zich tegen de plannen. Volgens de leider van de IU, de communist Julio Anguita, is de integratie van Spanje “een blanco cheque” voor de Verenigde Staten om Spanje vroeg of laat nieuwe voorwaarden op te leggen. Het verzoek van IU om een referendum kreeg evenwel geen steun van de rest van het parlement.

Sinds 1982 is Spanje lid van de NAVO zonder deel uit te maken van de militaire commandostructuur van het bondgenootschap. In 1986 zette de socialistische premier Felipe González zijn politieke lot op het spel door als voormalig tegenstander van de NAVO te pleiten voor blijvende deelname aan het bondgenootschap. In een referendum kreeg de toenmalige regeringsleider daarbij ruime steun van de bevolking. Spanje stelde evenwel een aantal voorwaarden die - zo verklaarde gisteren premier Aznar - ook bij de volledige integratie gehandhaafd zullen blijven. Zo weigert Spanje installaties op zijn grondgebied voor het afvuren of opslaan van nucleaire wapens. Ook zullen geen vliegtuigen met atoomwapens Spanje als uitvalsbasis of tussenstop mogen gebruiken. Met de volledige deelname aan het bondgenootschap hoopt Spanje zijn internationale invloed verder te versterken. Vorig jaar werd reeds de socialistische minister Javier Solana benoemd tot secretaris-generaal van de NAVO. De integratie is voor Spanje vooral van belang in verband met de herziening van de commandostructuur van het bondgenootschap. Daarbij zal het huidige aantal NAVO-commando's sterk gereduceerd worden.

Spanje heeft er alles op gezet om in de nieuwe commando-indeling een grotere directe invloed te krijgen, met name binnen het Atlantisch hoofdcommando. De belangstelling gaat daarbij vooral uit naar de zone tussen de Canarische eilanden tot en met de Straat van Gibraltar. Daarbij speelt vooral de toegang tot het Middellandse Zeegebied een rol. Hoewel premier Aznar deze wens in de debatten nog eens onderstreepte ontbreekt in de resolutie die vanochtend door het parlement werd aangenomen een specifieke verwijzing naar dit gebied. Volgens minister van Defensie Serra is dit het geval om de onderhandelingen over zeggenschap binnen de toekomstige commando-structuur niet te bemoeilijken.

Over de Spaanse aspiraties, die waarschijnlijk vorm krijgen in een al bestaand, nu onder Portugees commando staand “Iberland”-subcommando voor het Iberisch scheirleiland, zal met name onderhandeld moeten worden met Portugal, de Verenigde Staten en Groot Brittannië. Bij het Portugese Estoril is op dit moment de regionale Atlantische NAVO-marinebasis gevestigd. De VS controleren vanuit de marinebasis in Napels de Middellandse Zee. Groot-Brittannië heeft nu nog via het zogenaamde Gibmed-commando de toegang tot de Middellandse Zee vanaf Gibraltar in handen. Met name de Britse aanwezigheid op de kroonkolonie Gibraltar is Spanje traditioneel een doorn in het oog. Met de voorgenomen opheffing van het afzonderlijke Gibmed-commando hoopt Spanje militair weer enige greep op dit schiereiland te krijgen. Vooralsnog wordt er evenwel vanuit gegaan dat Groot-Brittannië wel aanwezig zal blijven op Gibraltar.