Modern gezin moet alsmaar 'even' nog wat doen

Twee miljoen Nederlanders verkeren dagelijks in tijdnood, bleek vorige week. Minister Melkert (Sociale Zaken) stelde er een commissie voor in. Een dag uit het leven van een vliegend gezin.

UTRECHT, 13 NOV. In het Utrechtse gezin Slot is alleen het ontbijt een vast ritueel. Harry Slot (55) dekt om kwart over zeven de tafel. Samen met zijn vrouw Jos Cuijpers (46) heeft hij een eigen bedrijf in interim-management en bedrijfsadvisering. Beiden houden kantoor aan huis en bezoeken klanten in het land. Even na half acht komt Lisanne (9) beneden, klaarwakker. Dan volgt Jos, die de gordijnen openschuift en ten slotte Margot (7), slaperig. Iedereen is licht verkouden.

Harry heeft om acht uur een telefonische vergadering in zijn werkkamer op de eerste verdieping. Jos moet om half negen de trein naar Woerden halen voor een afspraak bij een klant. De kinderen, die sinds kort alleen naar school kunnen, moeten dan met lunchpakket de deur uit zijn. Harry heeft nog niet gehoord van de commissie-Dagindeling, die Melkert vorige week heeft ingesteld. Hij moet er hartelijk om lachen. “Ik denk niet dat de regering iets kan veranderen aan hoe het hier gaat.”

Om acht uur gaat de telefoon. Lisanne vliegt erheen en Harry rent naar boven. Jos ruimt de tafel af en zet de borden in de afwasmachine. Die blijkt verstopt te zijn. “Zitten je pantoffels in je tas?”, vraagt Jos aan Margot. “Jahaa”, zegt Margot. “Jullie lopen vandaag alleen naar school?” “Nee!”, zegt Margot. “Jawel, want ik moet de trein halen.” Margot en Lisanne trekken hun schoenen en jas aan in de gang, terwijl Jos haar eigen spullen pakt. Om kwart over acht trekt ze de deur achter zich dicht.

Na het ontbijt verloopt de dag meestal chaotisch, vertelt Jos later. Er zijn enkele vaste afspraken, maar daarmee wordt geschoven. 's Maandags halen de buren de kinderen van school, samen met hun eigen kinderen. Op dinsdag doet Jos hetzelfde voor hen. Woensdagavond is er een vaste oppas, zodat Jos een uur naar gymnastiek kan. Op donderdag gaan de meisjes na schooltijd een paar uur naar hun vroegere crèche. Voor Lisanne is dat niet zo leuk, omdat de kinderen in de crèche veel jonger zijn dan zij.

Twee huizen verder woont een meisje van zestien dat de kinderen van school haalt als het echt niet anders kan. Als Jos en Harry een paar dagen samen naar een klant moeten, logeren de meisjes soms bij een vriendinnetje. Jos haalt in principe twee keer per week zelf de kinderen van school. Harry is vaak tijdens het avondeten voor zijn werk op pad en keert dan meestal niet voor half elf terug. Wel probeert hij één dag per week vrij te houden. Harry en Jos stemmen hun werk af op de schoolvakanties.

Tussen de middag blijven Lisanne en Margot op school. De groep van Margot gaat vandaag met de 'overblijfmoeder' naar de speeltuin, waar Margot dijken bouwt bij de waterpomp. Net als Lisanne vindt ze overblijven prima. “Thuis eten is natuurlijk net iets leuker”, zegt Lisanne, die met Lucy uit Bunnik spelletjes doet op het schoolplein, “tenminste vaak, niet altijd”.

Om half vier staat Jos onder een paraplu geduldig te wachten op haar dochters en de twee kinderen van de buren. Het duurt een kwartier voor iedereen er is. Een vriendinnetje van Margot gaat ook mee, zodat Jos thuiskomt met vijf kinderen. Margot smeert een boterham, Lisanne maakt huiswerk voor aardrijkskunde, Jos zet thee. Tussendoor loopt ze naar haar werkkamer om een fax te versturen. Harry gaat boodschappen doen met een lijstje dat Jos heeft opgesteld. De telefoon gaat en Jos neemt een boodschap aan voor Harry.

Bij de thee luistert Jos naar een verslag van een film over diabetes die de kinderen op school hebben gezien. “En dan moet je bloed in de computer”, roept Margot, “en als je een vijf hebt mag je een ijsje.” Het buurjongetje wil met blokken spelen. Jos haalt de blokken van zolder. Harry keert terug en telefoneert op de bank terwijl aan zijn voeten een blokkentoren instort. Lisanne komt vragen welk natuurgebied bij de Waddeneilanden ligt. Ze bakt voor zichzelf een tosti met de ham die Harry net heeft meegebracht.

Jos en Harry hebben geen afspraken gemaakt over een gelijke verdeling van zorg en huishouden. Harry: “Je bent beiden intuïtief bezig, dat kun je niet rationaliseren. Ik neem eerder vervelende klussen van het werk over dan in het huishouden. Boodschappen doen we op zaterdagochtend samen.” Eén ochtend per week komt de werkster. Jos kookt en doet de was. “Harry heeft een ander soort klanten, besturen enzo. Die moeten vaak onder etenstijd vergaderen. Dat verwijt ik de maatschappij wel. Alsof de kinderen niet moeten eten en na het eten een babbeltje willen maken.”

Om vijf over vijf vertrekt Harry naar een werkafspraak in Amsterdam. De kinderen van de buren worden opgehaald door hun vader. “Jongens, schoenen aan, we moeten zo weg”, zegt Jos tegen de drie overgebleven meisjes, die om half zes op turnen moeten zijn. “Heb jij je gymspullen”, zegt ze tegen Margot. Die schudt haar hoofd en loopt weer de kamer in. Buiten hijst ze zich achterop bij haar moeder want het licht van haar fiets is kapot.

Om kwart voor zeven is Jos terug met Margot. Lisanne blijft een uur langer turnen en zal worden thuisgebracht door de ouders van een vriendinnetje. Jos maakt een avondmaaltijd van cup-a-soup met brood. Na het eten wil Margot naar 'Over de Rooie' kijken. De televisie mag een half uur aan. Lisanne komt terug en eet haar soep op. Na negenen liggen beide kinderen op bed en heeft Jos tijd om op te ruimen, tv te kijken of een boek te lezen. Doorgaans gaat ze om elf uur slapen.

Jos vindt het plannen en organiseren “soms wel stress”. “Werken en met kinderen omgaan zijn heel verschillende dingen. Eigenlijk wil ik dat ze in tien minuten van school naar huis lopen, dan kan ik nog even dat telefoontje pakken. Alsmaar hoor ik mezelf 'even even even' zeggen. Dat moet je los kunnen laten.”

    • Joke Mat