Spaarpotje voor de vergrijzing

DEN HAAG, 12 NOV. Nederland krijgt er een spaarpotje bij. Als het aan de fracties van PvdA, VVD en D66 ligt, wordt in het nieuwe regeerakkoord een AOW-spaarfonds opgericht. De stijgende kosten van de vergrijzing van de Nederlandse bevolking worden over een langere periode uitgesmeerd.

Op dit moment wordt de AOW-premie opgebracht door de werkende bevolking via het zogenoemde omslagstelsel. In een snel groeiende economie met een hoge bevolkingsgroei - zoals Nederland direct na de Tweede Wereldoorlog - is een omslagstelsel relatief goedkoop.

Op dit moment, met een relatief hoge reële rente (de rente gecorrigeerd voor de inflatie) en een relatief lage economische groei en een geringe toename van het aantal premiebetalers is een systeem van kapitaaldekking relatief voordelig. Bij kapitaaldekking wordt gespaard voor de oude dag.

De vergrijzing van de Nederlandse bevolking leidt tot een hogere AOW-premie. Het kabinet-Kok heeft inmiddels besloten de AOW-premie niet meer te laten stijgen en tekorten voor de financiering van de AOW bij te passen uit de algemene middelen (lees: belastingen).

Voor de regeringsfracties is dit niet genoeg. PvdA, VVD en D66 pleiten voor een AOW-spaarfonds. Na 1998 zou ieder jaar een bedrag van bijvoorbeeld één miljard gulden uit de belastingen gereserveerd moeten worden voor de AOW.

Met dit bedrag zou Financiën eigen staatsobligaties moeten kopen. Die worden apart gezet op een nationale AOW-spaarrekening. De rente en/of de aflossing kan worden gebruikt voor de financiering van het oudedagspensioen.

De staatsschuld vermindert door dit plan niet zo snel, maar daar staat de opbouw van een portefeuille staatsobligaties tegenover. Het idee is afkomstig van De Nederlandsche Bank en is politiek vertaald door het Tweede Kamerlid Van Zijl (PvdA). Het Kamerlid heeft zijn eigen plannen voor zo'n fonds aangepast om de coalitiegenoten over de streep te trekken.

Om een welvaartsvaste AOW te garanderen zouden mensen met een baan vanaf 1998 extra AOW-premie moeten gaan betalen. Vanaf 2014 zouden ook ouderen, met een aanvullend pensioen van meer dan 500 gulden per maand, AOW-premie betalen.

Deze premies zouden worden gestort in een zogeheten AOW-plus-fonds; een spaarpot om later al te snelle premiestijgingen te voorkomen.

D66 pleit al sinds 1982 voor een beperkte verhoging van de AOW-premie, waarvan de opbrengst wordt gestort in een 'egalisatiefonds'.

De VVD stond altijd afwijzend tegenover zo'n fonds. Er wordt al genoeg gespaard in Nederland, zo luidt de redenering. De fractie staat positief tegenover een fonds dat in staatsobligaties gaat beleggen omdat zo serieus werk wordt gemaakt van het terugdringen van de overheidsuitgaven.