'Big Bang' zoals in Londen; Deregulering in financiële sector Japan

TOKIO, 12 NOV. De Japanse premier, Ryutaro Hashimoto, wil binnen vijf jaar door liberalisering een 'Big Bang' in de Japanse financiële wereld creëren, vergelijkbaar met de 'Big Bang' in de Londense City in 1986. Hashimoto maakte deze plannen gisteren bekend in een vijf-jaren plan voor hervorming van het financiële systeem.

Doel van het plan is “een volledig einde aan onze regulerende macht over de markt van Tokio”, aldus Eisuke Sakakibara, directeur van het bureau voor Internationale Financiën van het ministerie van Financiën. “Dit is geen grap maar een serieuze poging tot deregulering”, zo voegde deze invloedrijke ambtenaar er aan toe. Vorige week leidde een opmerking van Sakakibara over de gewenste koers van de yen direkt tot een stijging van de munt richting de genoemde koers. Een andere ambtenaar van het ministerie van Financiën motiveerde de plannen gisteren met de constatering: “We denken dat dit de laatste kans is om de financiële markt van Tokio nieuw leven in te blazen.”

In de plannen van Hashimoto moet de concurrentie tussen financiële instellingen worden verscherpt door ze toegang te geven tot elkaars terrein en door overheidsregels terug te brengen. Zo zouden banken, effectenhuizen en verzekeringsbedrijven zich op elkaars gebied moeten begeven en zou ook de verkokering in de bankwereld, de scheiding tussen algemene banken, lange-termijn-kredietbanken en trustmaatschappijen, moeten worden opgeheven. Liberalisering zou verder moeten plaats hebben in de vaststelling van commissietarieven voor effectentransacties en van verzekeringspremies, het beheer van pensioenfondsen en het wisselen van buitenlandse valuta. Daarnaast zouden wetgeving en boekhouding in overeenstemming moeten worden gebracht met Westerse gebruiken.

De noodzaak om de dienstensector te revitaliseren werd gisteren direkt benadrukt door een rapport van het ministerie van Internationale Handel en Industrie. Het ministerie waarschuwt dat er door herstructurering en overplaatsing van produktiefaciliteiten naar het buitenland 1,24 miljoen banen in de Japanse industrie verloren zullen gaan in de komende vijf jaar. Dit is eveneens de periode waarin de liberalisering van de financiële sector gestalte moet krijgen. Als de Japanse dienstensector niet genoeg banen weet te creëren om dit verlies op te vangen zal dit banenverlies jaarlijks een negatief effect van 0,66 procentpunt hebben op de economische groei, zo zegt het ministerie.

Ondanks deze onheilspellende vooruitzichten constateerde het Economisch Planbureau vandaag in haar maandelijkse rapport dat het langzame herstel uit de recessie voortzet. Het Planbureau constateert een aantrekken van produktie en particuliere consumptie. Het bureau zette bovendien “een halve stap vooruit”, aldus een ambtenaar, door verwijzingen naar zorgwekkende aspecten in eerdere maandrapporten nu weg te laten. Ook bevatte het rapport dit maal geen aanbevelingen om het herstel te stimuleren, zoals voortzetting van het lage-rente beleid van de centrale bank of extra overheidsuitgaven.

De donderdag nieuw aangetreden minister van Financiën, Hiroshi Mitsuzuka, maakte dit weekeinde in een actualiteitenprogramma duidelijk dat de overheid geenszins van plan is om weer met een uitgavenpakket te komen om de economie te stimuleren zoals de regering-Murayama deed in september 1995. De schuldensstaat van Japan is “de slechtste van alle G-7 landen en we waren al lang failliet geweest als we een particulier bedrijf waren”, aldus Mitsuzuka.