Onderzoek op 800 scholen: Hoger advies voor leerlingen in Randstad

AMSTERDAM, 11 NOV. Basisscholen in de Randstad geven hun leerlingen hogere vervolgadviezen dan scholen in de rest van Nederland. Tot deze conclusie komt het SCO-Kohnstamm Instituut in Amsterdam.

De onderzoekers stellen vast dat er is sprake is van overadvisering op scholen in de Randstad, of anders geformuleerd: onderadvisering door scholen in de rest van Nederland.

Opvallend is bovendien dat Amsterdamse scholen met veel allochtone leerlingen minder snel naar het voorbereidend beroepsonderwijs verwijzen dan scholen elders in Nederland. Daaruit blijkt, aldus de onderzoekers, dat in Amsterdam het voorbereidend beroepsonderwijs in een kwadere reuk staat.

Het instituut baseert zich op gegevens uit het zogeheten Prima-cohort, een grootschalige databank over het basisonderwijs. In heel Nederland zijn op achthonderd scholen zo'n 80.000 kinderen uit de groepen 2, 4, 6 en 8 hun ouders, leerkrachten en schooldirecties ondervraagd.

Tot dusver werd aangenomen dat alleen Amsterdamse basisscholen hun leerlingen een te hoog schooltype adviseren dan scholen elders in Nederland. De hoge schooluitval in de hoofdstad en het forse aantal leerlingen dat tijdens de loopbaan op de middelbare school 'afstroomt' naar een lager schooltype zouden daarop wijzen. Als motief werd aangedragen dat Amsterdamse leerkrachten de capaciteiten van allochtone leerlingen - die verder reiken dan taal alleen - op waarde schatten. Ook zouden ze meer invloed van hoogopleide ouders en hun kind toestaan bij de schoolkeuze.

Nu blijkt dit een verschijnsel dat in de hele Randstad speelt. Het verschil tussen de Randstad en de rest van Nederland is volgens de onderzoekers te wijten aan vier verschillende factoren. In de Randstad, met name de vier grote steden, wonen naar verhouding weinig laaggeschoolde arbeiders. Ook bestaat in de Randstad een scherper onderscheid tussen zwarte en witte scholen. Ten derde is het cultureel klimaat er assertiever. En als vierde verklarende factor wijzen de onderzoekers op oververtegenwoordiging van het openbaar onderwijs in de Randstad, waar een opener schoolsfeer zou heersen dan op bijzondere scholen.