Brits-Franse coördinatie; EU wil snel veilige corridors in Zaïre

BRUSSEL/PARIJS, 8 NOV. De ministers van Ontwikkelings samenwerking van de Europese Unie hebben gisteren aangedrongen op het snel instellen van veilige corridors voor de hulp aan de 1 miljoen vluchtelingen in Oost-Zaïre. De regeringsleiders van Frankrijk en Groot-Brittannië hebben vandaag gezegd hun inspanningen nauw op elkaar af te stemmen.

De gezamenlijke Frans-Britse verklaring over Oost-Zaïre, die vanochtend tijdens de top van president Chirac en premier Major werd uitgegeven, noemt het zenden van troepen niet expliciet. In de Franse versie staat dat de regeringsleiders “bereid zijn een bijdrage te leveren”. Maar deze zin stond niet in de Engelse versie.

In een vraaggesprek met de BBC zei Major dat het sturen van Britse troepen naar Zaïre om humanitaire hulp te bieden “zeker mogelijk is”. De premier was er echter nog niet van overtuigd dat een dergelijke actie op dit moment de juiste oplossing is. Maar, zo voegde hij eraan toe, “ik sluit dat niet uit”

Frankrijk heeft zich eerder bereid verklaard duizend militairen naar het gebied te sturen. Parijs dringt aan op een internationale troepenmacht die ten minste twee maanden zou moeten blijven.

De Nederlandse en de Belgische ministers van Ontwikkelingssamenwerking uitten gisteren hun ongeduld over het uitblijven van een besluit van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties over het zenden van een internationale vredesmacht die de veiligheid van de corridors moet garanderen. “De tijd dringt enorm. (...) Het is al bijna te laat”, aldus de Belgische staatssecretaris Moreels, op wiens verzoek het spoedberaad was belegd. “De permanente leden in de VN-veiligheidsraad draaien in een kringetje om elkaar heen en nemen geen besluit. Ik ben daardoor geïrriteerd”, zei ook de Nederlandse minister Pronk. Als Nederland door de VN wordt gevraagd troepen beschikbaar te stellen, zal dit volgens hem overwogen worden. België maakte gisteren bekend dat het de noodhulp voor de vluchtelingen in zijn voormalige kolonie verdubbelt tot ruim 15 miljoen gulden.

Een 'trojka' van de Ierse, de Nederlandse en de Italiaanse ministers van Ontwikkelingssamenwerking gaat naar Oost-Zaïre om de humanitaire situatie in kaart te brengen. Commissaris Bonino (Humanitaire Aangelegenheden) en de EU-gezant voor het gebied, Ajello, vergezellen de trojka. De Europese ministers verklaarden verder dat de vluchtelingen in Oost-Zaïre moeten worden aangemoedigd vrijwillig terug te keren naar hun land van herkomst. Volgens EU-gezant Ajello kunnen 900.000 vluchtelingen zonder probleem terugkeren naar Rwanda. VN-commissaris voor de vluchtelingen, Ogata, zei dat er afspraken zijn met de Rwandese regering over de veilige terugkeer van vluchtelingen.