Top Nairobi over Oost-Zaïre; Demonstraties in Kinshasa tegen bewind

KINSHASA/NAIROBI, 6 NOV. Inwoners van de Zaïrese hoofdstad, Kinshasa, hebben gisteren opnieuw gedemonstreerd tegen het 'gebrek aan daadkracht' van de regering in het confict in Oost-Zaïre. Afrikaanse leiders hebben gisteren bij de Verenigde Naties aangedrongen op het sturen van een “neutrale” troepenmacht naar het gebied.

Honderden burgers van Kinshasa wierpen gisteren wegversperringen op en namen auto's van passanten in bezit uit protest tegen de werkeloosheid van de regering inzake het conflict in Oost-Zaïre. De rellen braken uit in verscheidene delen van de stad, maar hadden met name plaats op de campus van de universiteit, die vorige week het toneel was van demonstraties tegen de inmenging van Rwanda in het conflict. De demonstranten eisten het aftreden van premier Kengo wa Dondo, die half Tutsi is, en wilden dat de radicale oppositieleider Etienne Tshisekedi, die in 1993 korte tijd premier was totdat president Mobutu hem ontsloeg, zijn plaats inneemt. 'Tshisekedi kom snel terug, want Kengo heeft het land verkocht', scandeerden ze. De Zaïrese autoriteiten hadden maandag alle demonstraties verboden en het leger toestemming gegeven te schieten op plunderaars en vandalen.

Afrikaanse leiders voerden gisteren in de Keniaanse hoofdstad, Nairobi, overleg over de crisis in Oost-Zaïre. Zij drongen bij de VN aan op het sturen van een “neutrale” vredesmacht naar het gebied van de Grote Meren. De aanwezigen toonden zelf echter weinig animo om troepen te sturen. De vredesmacht moet volgens de Afrikaanse leiders zorgen voor veilige doorgangen naar Rwanda en Burundi en tijdelijke opvangkampen voor de vluchtelingen. De Afrikaanse leiders riepen verder op tot een staakt-het-vuren en een terugkeer van de vluchtelingen naar Rwanda en Burundi. Op de bijeenkomst in Nairobi waren vertegenwoordigers uit Rwanda, Kenia, Oeganda, Tanzania, Zambia, Ethiopië, Eritrea, Kameroen en van de Organisatie voor Afrikaanse Eenheid (OAE) aanwezig. Zaïre had van tevoren laten weten geen prijs te stellen op een regionale top over het confict 'zolang er buitenlandse troepen op zijn grondgebied zijn'.

De Franse president, Jacques Chirac, heeft gisteren opnieuw opgeroepen tot het zenden van een Amerikaans-Europese “veiligheidsmacht” naar Oost-Zaïre. Chirac meende echter dat een dergelijke internationale troepenmacht geen politieke doeleinden mag hebben en dat deze snel moet worden vervangen door een Afrikaanse vredesmacht. Hij zei dit gisteren tijdens een ontmoeting met de Spaanse premier, Jose Maria Aznar, in de Franse havenstad Marseille.

De zieke Zaïrese president, Mobutu Sese Seko, die gisteren aankwam in zijn villa aan de Franse Rivièra, zal volgens regeringsfunctionarissen in Kinshasa “in de komende dagen” terugkeren naar zijn land. (AFP, Reuter)