De betrekkelijkheid van aardse roem

Voorstelling: Mortal door Theatergroep Aluin. Tekst en regie: Erik Snel; spel: Harm van Geel, Maaike van der Meer, Marcel Roelfsema, Medina Schuurman. Gezien: 30/10 Theater Kikker Utrecht. Aldaar: 1/11. Tournee: jan/febr. Res: 030-2341108.

Hoe moeten we ons het hiernamaals voorstellen? Als een hotel met luxueuze suites, een zolder en een kelder. Die suites, zo zal iedereen begrijpen, zijn slechts weggelegd voor de happy few: alleen de allerberoemdsten genieten dit privilege. De iets mindere goden, dat wil zeggen de doden wier naam op aarde nog weleens genoemd wordt, krijgen de zolder. De kelder tenslotte is de bewaarplaats van alle anonieme sukkels die in de vergetelheid zijn weggezakt.

Geïnspireerd door de Nederlandse film Wings of Fame schreef en regisseerde Erik Snel van het Utrechtse gezelschap Aluin de voorstelling Mortal waarin ons de spelregels van het leven na de dood worden uitgelegd. De levenden op aarde bepalen die regels, zonder dat ze zich daarvan bewust zijn. De doden hebben zich daarbij neer te leggen, hoe pijnlijk dat soms ook is.

Voor Victor Klein is deze ontdekking in elk geval een zeer onaangename verrassing. Als wereldberoemde steracteur arriveert hij in het hotel nadat hij door een onbekende is neergeschoten. De twee gaatjes in de revers en de rug van zijn jasje geven aan waar de dodelijke kogel zijn lichaam in en uit is gegaan.

Dat de bedrijfsleidster van het hotel hem een suite aanbiedt acht hij niet meer dan vanzelfsprekend. Minder goed te begrijpen is dat ook zijn gelijktijdig gearriveerde moordenaar (met een bloederige wond aan zijn slaap) een suite krijgt. Deze aanvankelijk volstrekt onbekende, zo legt de bedrijfsleidster uit, is door de aanslag even beroemd geworden als zijn slachtoffer.

Niets is echter zo betrekkelijk als roem, zo blijkt al gauw. Terwijl een vrouw na veertig jaar anonimiteit in de kelder naar een suite mag omdat men op aarde plotseling haar poëzie heeft ontdekt, moeten zowel Victor Klein als zijn moordenaar een half jaar na aankomst verkassen naar de zolder. Niet veel later belandt Klein tot zijn ontzetting en ongeloof zelfs in de kelder. Hoewel zijn dood internationaal voorpaginanieuws was en honderdduizenden hem hebben beweend, is hij door zijn bewonderaars binnen de kortste keren totaal vergeten. Het is alsof hij voor de tweede keer sterft.

Mortal is een bizar stuk over herinneringen, populariteit en de vluchtigheid ervan. Al het aardse, gericht op de eeuwigheid, is ijdel vertoon dat door de dood genadeloos wordt ontmaskerd. Na De dissidenten vorig jaar, waarin Aluin door de glitterfaçade van amusementstelevisie heenprikte, onderzoekt men nu de keerzijde van roem en rijkdom. Het is een thema waar je zwaarmoedig over kunt mijmeren; Erik Snel heeft daarentegen voor een lichte, luchtige benadering gekozen. Zijn voorstelling is anekdotisch, met veel ruimte voor het hoe en waarom van de moord, maar veel meer dan een aardigheid is het eerlijk gezegd niet.

De scènes, die zich afspelen in een door zes tafels gedomineerde hotellobby, zijn vaak nogal komiek. De gestorvenen hebben last van hun aardse gedragingen en gewoonten en trachten hun leven postuum voort te zetten of over te doen - maar keer op keer komen ze van een koude kermis thuis. Vooral Victor Klein (het programma van Aluin maakt niet duidelijk van wie deze vertolking is) is met zijn lijzige, geaffecteerde stem een typische figuur die amuseert.

    • Noor Hellmann