Britse rente onverwachts verhoogd

LONDEN, 31 OKT. De Britse minister van Financiën Kenneth Clarke heeft gisteren niet alleen de Londense City maar ook zijn Conservatieve partijgenoten verrast door de basisrente met een kwart procent te verhogen tot zes procent.

Weliswaar had de Bank of England al in juli en september aangedrongen op het aantrekken van de monetaire teugels, maar dat advies was door Clarke haastig weggewuifd. Analisten hadden verwacht dat de bewindsman eventuele pressie van de centrale bank om de rente te verhogen opnieuw zou negeren, zolang de groei van de inflatie beperkt blijft.

Met de renteverhoging reageerde Clarke op een economische groei van 0,8 procent in het derde kwartaal, de sterkste stijging van de afgelopen twee jaar. Na een afvlakking van de groei in 1995 en de eerste helft van 1996 trekt de economie sinds de zomer sterk aan. Voor volgend jaar wordt een economische groei van meer dan drie procent verwacht. Clarke zei dat hij met een vroege renteverhoging stijging van de inflatie in de kiem wilde smoren, zoals hem in 1994 ook was gelukt. De Britse regering heeft zich voor midden volgend jaar een inflatie van minder dan 2,5 procent ten doel gesteld.

De gouverneur van de Bank of England liet gisteren na zijn tweemaandelijks onderhoud met Clarke onmiddellijk doorschemeren dat het wat hem betreft niet bij een renteverhoging van een kwart procent zal blijven. Maar de poging van gisteren om het tempo van de economische opleving te vertragen, zal er waarschijnlijk toe leiden dat de rente in de nabije toekomst minder sterk omhoog moet, zei bankgouverneur George. Analisten verwachten dat de basisrente volgend jaar nog zal toenemen met 0,5 tot 1 procent.

Britse analisten, economen en politici konden het gisteren niet eens worden over de politieke duiding van de renteverhoging. Conservatieve partijgenoten juichten dat Clarke met de renteverhoging ruim baan had gemaakt voor een forse belastingverlaging in de begroting voor 1997-1998, die eind volgende maand wordt gepresenteerd. Maar adviseurs van de bewindman haastten zich opgeklopte verwachtingen te temperen.

Chefeconoom John Sheppard van effectenkantoor Yamaichi noemde de renteverhoging “een sluwe streek”. Met die minimale maatregel bevestigde Clarke zijn reputatie als behoedzaam financieel beheerder, zei Sheppard. Dat geeft hem in de aanloop naar de verkiezingen krediet om verdere renteverhogingen te weerstaan die politiek veel moeilijker te verkopen zijn.

De Britse kamers van koophandel verklaarden dat Clarke beter voor belastingverhoging dan voor renteverhoging had kunnen kiezen. De Britse industrie begint pas net van het economisch herstel te profiteren. Ook wezen ze erop dat het sterke pond export toch al moeilijk maakt.