Arnold Scholten in Glasgow weer Witte Socrates

GLASGOW, 31 OKT. Een jongeling en een laatbloeier leverden gisteravond in het onstuimige Ibrox Park in Glasgow een belangrijke bijdrage aan de bescheiden overwinning (1-0) van Ajax op Glasgow Rangers. Mario Melchiot, de negentienjarige verdediger die een tweekamp met Brian Laudrup zonder kleerscheuren overleefde, droeg zijn optreden in de Champions-Leaguewedstrijd op aan z'n moeder die hem al die jaren heeft gesteund om dit niveau te bereiken.

En Arnold Scholten, de matchwinner, concludeerde tevreden dat hij de herfst van zijn voetballoopbaan steeds meer glans geeft. Op z'n 33ste heeft Scholten plotseling weer een basisplaats veroverd in het eerste elftal van Ajax, terwijl hij ruim een jaar geleden nog was afgeschreven bij Feyenoord. Het doelpunt waarmee hij zijn ploeg de volle winst bezorgde, was de eerste treffer die hij voor Ajax in Europees verband maakte.

Mario Melchiot, wie had vorig seizoen nog van hem gehoord? Op de training liet de tiener met het rastakapsel en de spillebenen dinsdag zien wat voor goocheltrucs hij met de bal kan uitvoeren. In de wedstrijd behoort hij als een van de mandekkers sober te spelen en geen grappen uit te halen. Toch kon hij het in de eerste helft niet laten om de bal een keer fraai achter zijn standbeen langs te spelen. Voor de wedstrijd zei Van Gaal tegen Melchiot: “Als Glasgow met één spits speelt, is die voor jou”. Dat werd dus Brian Laudrup, een roepende in de woestijn bij de Schotten.

De Deen verdient een beter team dan het onsamenhangende Glasgow Rangers. Melchiot: “Ik vond het een eer om tegen zo'n grote voetballer te spelen. De ene week speel ik tegen Roda 2, de andere week moet ik in een Europa-Cupduel Laudrup uitschakelen. Daar moest ik even aan denken. In zo'n wedstrijd als deze kun je eigenlijk niet falen. Er ging wel iets door me heen toen ik hier het veld opkwam. Ik was niet zo zenuwachtig als bij mijn debuut tegen Auxerre. Nu het achter de rug is denk ik aan m'n moeder. Ze heeft me al die jaren in haar eentje bijgestaan. En dat is niet gemakkelijk geweest, want ik had ook mijn school er nog eens bij.”

Voor Scholten ging er geen nieuwe wereld open. De routinier is nadat hij in 1986 door Johan Cruijff bij FC Den Bosch werd weggehaald wel wat gewend geraakt. De voldoening was niettemin even groot als bij Melchiot. Op het middenveld voetbalde Scholten als in zijn beste dagen. “Het is toch eigenlijk gek gelopen met mijn loopbaan”, memoreerde hij in de catacomben van het Ibrox-Park. Halverwege 1995 werd hij door Louis van Gaal teruggehaald naar Ajax voor versterking van het tweede team. Het feit dat hij op diverse plaatsen inzetbaar is, werkte in zijn voordeel. “Bovendien wist ik uit de periode dat ik tijdelijk met Spitz Kohn het eerste team heb overgenomen dat hij over een goede mentaliteit beschikt”, lichtte Van Gaal vannacht tijdens de terugreis naar Schiphol zijn keuze nog eens toe. “Niemand kan zich dat meer herinneren, maar Scholten speelde in ons elftal samen met Mark Verkuyl in het centrum van de defensie.”

De Witte Socrates, zoals hij ooit werd genoemd, dankt zijn 'tweede loopbaan' aan Van Gaal. Anders zou hij al lang op een zijspoor zijn terecht gekomen. “Ik was inderdaad blij dat ik na vijf jaar Feyenoord kon terugkeren. Van Gaal zei direct: 'Ik kan je goed gebruiken. Ik zal zorgen dat je aan genoeg speelminuten toekomt'. Ik voel me fysiek nog steeds sterk. Als mijn contract aan het einde van het seizoen niet wordt verlengd, stop ik zeker niet met voetballen. Dan ga ik naar het buitenland, of desnoods naar een amateurclub. Eerdaags moet Ajax zich over mijn toekomst uitspreken. Want ik wil niet te lang in onzekerheid leven.” Het bestuur zal bij de contractverlenging van sommige spelers de wens van de nieuwe trainer laten meewegen. Penningmeester Van Os: “Maar belangrijk is ook of een speler zich loyaal ten opzichte van Ajax heeft opgesteld. Bij Scholten zit dat wel goed.”

De middenvelder besliste gisteravond vijf minuten voor rust de wedstrijd. Na voorbereidend werk van Richard Witschge en Frank de Boer schoot hij de bal vanaf twintig meter in de hoek. Ajax had daarvoor al talrijke kansen op een voorsprong laten liggen. Het zwaar gehandicapte Glasgow Rangers, dat twaalf belangrijke spelers miste, speelde te angstig om iets te kunnen terugdoen.

Laudrup kreeg als eenzame spits zelden ondersteuning. Alleen Ian Durrant en de Duitser Jörg Albertz wilden nog weleens naar het doel van Ajax opstomen. Daarmee speelde coach Walter Smith de Amsterdammers in de kaart. Want de af en toe stuntelig verdedigende John Veldman werd niet onder druk gezet. Pas diep in de tweede helft kreeg de gretige Peter van Vossen een kans en werd Ajax wat meer teruggedrongen. Te meer daar de aanvallers, zoals de matig opererende Patrick Kluivert, veel balverlies leden. Ook Overmars en Babangida wonnen zelden een duel. Scholten: “Het was jammer dat er gemakzucht in ons team sloop. Niet iedereen hield zich aan zijn taak.”

In het laatste kwartier viel Dani in voor Babangida. Van Gaal bekritiseerde de publiekslieveling deze week vanwege zijn veelvuldige balverlies. In Glasgow bracht Dani Ajax opnieuw in de problemen. De Portugees verwaarloosde bovendien zijn verdedigende taken. Dani, die maandagavond tegen PSV in het tweede team een fabelachtig doelpunt maakte door de bal van dertig meter in de kruising te schieten, kreeg dinsdagavond tot zijn grote verrassing een telefoontje van Van Gaal. Hij moest de volgende dag eerst zijn voetbalschoenen ophalen en vervolgens naar Glasgow vliegen om zich bij de groep te voegen. Van Gaal vergat hem echter te zeggen dat hij ook zijn shirt met z'n naam en het getal 21 moest meenemen. Dat moet in verband met de nieuwe UEFA-regels. Het shirt werd gisteravond ingevlogen en arriveerde enkele minuten voor de wedstrijd.