Urs Pfannenmüller

Stroom HCBK, Toussaintkade 55, Den Haag. T/m 16 nov. Di t/m za 12-17u.

De installatie Periferie van Urs Pfannenmüller is een provisorisch bouwwerk opgetrokken uit karton en hout. Aan de buitenkant lijkt het op een soort loods of op twee enorme, elkaar kruisende buizen. Pfannenmüller (Bazel, 1943), die sinds 1971 in Den Haag woont, is al lang gefascineerd door de periferie, de rafelranden die rondom elke grote stad te vinden zijn. De gouaches van braakliggende terreinen met vervallen opslagplaatsen die hij in het begin van de jaren zestig in de omgeving van zijn geboorteplaats schilderde, hadden ook elders gemaakt kunnen zijn.

De sfeer van het pand aan de Haagse Toussaintkade waar Pfannenmüllers installatie te zien is, sluit hierbij mooi aan. Via een poort bereikt men een binnenplaats waar stukken rails en betonplaten herinneren aan het industriële verleden. Erachter ligt een kale fabriekshal die nu dienst doet als tentoonstellingsruimte van het Haagse centrum voor beeldende kunst Stroom.

Om het binnenste van de installatie te bekijken moet men een smalle, zwart geschilderde gang passeren. Aan het eind van de gang ontwaart men in het duister niet alleen een hoge stellingkast met allerlei dozen, maar ook ingepakte schilderijen, paletten en een matras. Als schildersatelier is dit hol allesbehalve ideaal: het licht valt slechts spaarzaam binnen via een rooster aan het uiteinde van de halfronde buis.

Het woord periferie is volgens Pfannenmüller ook van toepassing op de marginale positie van de kunstenaar in deze samenleving. Toch heeft het begrip voor hem beslist niet alleen een negatieve klank. Het kan ook een vrijplaats zijn waar kunstenaars en anderen, buiten de heersende normen en waarden, nieuwe visies kunnen ontwikkelen.