VS bepleiten uitbreiding NAVO binnen drie jaar NAVO

WASHINGTON, 23 OKT. President Clinton wil dat de NAVO in 1999, als de verdragsorganisatie vijftig jaar bestaat, wordt uitgebreid met een eerste groep nieuwe leden uit het voormalige Oostblok.

De Amerikaanse president heeft dit gisteren gezegd op een verkiezingsbijeenkomst in Detroit in de staat Michigan, waar veel Amerikanen wonen met wortels in Oost-Europa.

Clinton zei niet welke landen volgens hem in aanmerking komen voor het NAVO-lidmaatschap. Wel zei hij dat “de deur niet achter de eerste nieuwe leden gesloten zal worden”.

Clinton bereidde de Amerikaanse bevolking erop voor dat uitbreiding van de NAVO “niet zonder kosten” zal zijn. Maar hij waarschuwde dat de kosten hoger zullen zijn als deze gelegenheid niet wordt aangegrepen.

Het Westen mag volgens Clinton niet toestaan dat “het IJzeren Gordijn wordt vervangen door een sluier van onverschilligheid”. “Er mag niet opnieuw een grijze zone van onveiligheid in Europa ontstaan”. Ter geruststelling van Moskou, waar ernstige ongerustheid bestaat over de uitbreiding van de militaire alliantie in oostelijke richting, merkte de Amerikaanse president op dat “de NAVO een grotere stabiliteit in Europa zal bevorderen, en Rusland zal een van de landen zijn die daarvan de vruchten plukken”. Hij zei ook, doelend op Rusland, dat geen enkel land buiten de NAVO een veto zal kunnen uitspreken over nieuwe leden.

Clinton betoogde dat hij aan zijn ambtstermijn is begonnen in de overtuiging dat de NAVO voor het oosten van Europa hetzelfde kan doen wat ze gedaan heeft voor het westen van Europa: “een terugkeer naar lokale rivaliteiten voorkomen, democratieën versterken tegen toekomstige bedreigingen, en de voorwaarden scheppen voor groeiende welvaart”.

De Verenigde Staten zullen volgens Clinton binnen de NAVO een leidende rol bljven spelen, “vooral in de zuidelijke regio, waar de meest directe bedreigingen voor de vrede bestaan”. Maar tegelijk verwelkomde hij de bereidheid van bondgenoten om “een groter deel van de lasten en een groter deel van de leiding op zich te nemen”.

Clintons rivaal bij de presidentsverkiezingen, Bob Dole, is ook een voorstander van uitbreiding van de NAVO. Hij bepleit Polen, Hongarije en Tsjechië echter al in 1998 toe te laten. Dole verwijt de president de kwestie de afgelopen jaren vertraagd te hebben.