Politici steunen ontslag van Lebed

MOSKOU, 19 OKT. Het besluit van president Boris Jeltsin om veiligheidsadviseur Aleksandr Lebed te ontslaan heeft gisteren van Russische politici brede steun gekregen.

“Het had natuurlijk vroeger moeten gebeuren, maar beter laat dan nooit”, zei parlementsvoorzitter Gennadi Selezjnov. Hij herhaalde op de televisie nog eens de beschuldiging over een 'sluipende staatsgreep' en verwoordde daarmee de algemene stemming, hoewel die beschuldiging niet met feiten is onderbouwd.

Lebed werd donderdag door Jeltsin aan de kant gezet, vier maanden nadat hij als veiligheidsadviseur naar het Kremlin was gehaald. In die vier maanden heeft de generaal b.d. volgens de president onvoldoende samengewerkt en te veel campagne voor zichzelf gevoerd. Lebed is formeel nog niet ontslagen als presidentieel gezant in Tsjetsjenië “maar dat is slechts een kwestie van tijd”, zei Jeltsins woordvoerder gisteravond.

Volgens een recente opiniepeiling is Lebed Ruslands populairste politicus. Dat blijkt hem onder collega-politici niet geliefd te maken. Hoewel het parlement, dat wordt gedomineerd door communisten en nationalisten, doorgaans zeer kritisch is over Jeltsin, “heeft het ontslag van Lebed ons weer enigszins met de zittende autoriteiten verzoend”. Dat zei Stanislav Govoroechin, een bekende filmregisseur die als parlementariër met de communisten sympatiseert. “Lebed heeft laten zien wat een afschrikwekkend gezicht macht kan hebben.”

Alleen de liberale fractie Jabloko verzette zich tegen de publieke terechtstelling van de man die, aldus de fractie, de oorlog in Tsjetsjenië tot een einde heeft gebracht. Op z'n minst, vonden de liberalen, diende ook minister van Binnenlandse Zaken Koelikov te vertrekken die met Lebed openlijk ruzie had gemaakt. Een motie van die strekking werd afgewezen.

De ultranationalist Vladimir Zjirinovski had dusdanig zijn bekomst van Lebed dat hij voorstelde generaals voortaan te verbieden kandidaat te zijn voor gekozen politieke functies. Zijn partij stelde tevens Zjirinovski zelf voor als opvolger van Lebed in het Kremlin. Deze voorstellen werden echter niet in moties gevat.

Ook van buiten Moskou ontving Jeltsin steun. Zijn besluit was “verstandig, hoewel een beetje laat”, vond de president van de deelrepubliek Tatarstan. Zijn collega van de deelrepubliek Ingoesjetië toonde begrip omdat het publieke conflict tussen Lebed en Koelikov “ongepast en onaanvaardbaar” was. Deze beide presidenten behoren tot de meest invloedrijke 'lokale' leiders in Rusland.

Lebed zelf gaf geen nieuw commentaar op de kwestie. Hij ging gisteravond naar een toneelstuk over Ivan de Verschrikkelijke. “Dan kan ik leren hoe ik een land moet besturen”, zei hij. “Als ze me tenminste niet van mijn theatertickets hebben beroofd na mijn ontslag.” De toegang tot zijn werkkamer was hem al direct de ochtend na zijn ontslag door de presidentiële veiligheidsdienst ontzegd.

Jeltsin heeft gisteren ook nog de chef van de generale staf, generaal Michail Kolesnikov, en de generaal die militaire samenwerking tussen de voormalige Sovjet-republieken coördineerde, Viktor Samsonov, van plaats doen ruilen. Maar deze personeelswijziging hield geen verband met wat in Rusland inmiddels heet 'de zaak Lebed'. Jeltsin gaf geen toelichting op het ontslag van Kolesnikov