Henri Nannen , 1913 - 1996; Eigenzinnig en invloedrijk journalist

Henri Nannen, oprichter en hoofdredacteur van het Duitse weekblad Stern die gisteren op 82-jarige leeftijd overleed, heeft nooit de naamsbekendheid gehaald van mensen als Axel Springer (Bild) of Rudulf Augstein (Der Spiegel).

Toch was hij op het hoogtepunt van zijn macht een van de invloedrijkste journalisten in Europa. Nannen steunde Willy Brandt in de jaren zestig en zeventig met een krachtige publiciteitscampagne, toen die in Warschau en Moskou probeerde een nieuwe Ostpolitik te ontwikkelen - waarvoor de oud-bondskanselier hem in 1988 openlijk bedankte.

Nannen richtte Stern op in 1948, toen Duitsland geleidelijk uit de naoorlogse chaos herrees. Door het kleurrijke uiterlijk en door onderwerpen die nadrukkelijk gericht waren op 'gewone mensen', kon Stern snel uitgroeien tot het grootste weekblad van Europa. De coverstory's van Stern werden zeer gevreesd. In de beginjaren namen de geallieerden een enkele keer complete oplagen in beslag.

Hoe machtig het weekblad was, en hoe eigenzinnig zijn oprichter, bleek ook in een conflict met de grote Duitse brandewijnfabrikant Asbach, toen die weigerde nog langer in het links georiënteerde blad te adverteren. Nannen liet daarna in elke aflevering van de wekelijkse feuilleton het zinnetje opnemen: “Wilt u een Asbach, of liever iets beters?” Daarna was het gauw afgelopen met de boycot.

Nannen, geboren op 25 december 1913 in het Noordduitse Emden, studeerde kunstgeschiedenis in München. Hij werkte korte tijd bij een tijdschrift getiteld 'Kunst in een door de Führer vernieuwd Duitsland'. Hem werd later een opportunistische houding tegenover het Derde Rijk verweten. Maar hij verdedigde zich met de mededeling dat hij altijd consequent was geweest. En flexibel, voegde hij er graag steeds aan toe. “Alleen domkoppen zeggen altijd hetzelfde”, vond Nannen. Hij werd in 1938 ontslagen nadat hij een interview had gemaakt met een joodse schrijver. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij officier bij de Luftwaffe. Meteen na de oorlog richtte hij in Hannover de krant Zickzack op, waaruit in 1948 Stern ontstond.

In 1980 vertrok Nannen als hoofdredacteur en nam hij zitting in de raad van bestuur. Als bestuurslid voelde hij zich verantwoordelijk voor het meest dramatische moment in zijn carrière. In 1983 publiceerde Stern delen uit zogenaamde geheime dagboeken van Adolf Hiltler. Het blad betaalde 11 miljoen DM aan Konrad Kujau, 'ontdekker' maar naar later bleek vervalser van de tekst. Nannen was slechts zijdelings bij de zaak betrokken maar voelde zich verantwoordelijk en trok zich terug als bestuurslid. Hij gaf later toe dat hij “journalistiek en politiek” had gefaald. Gevraagd of het niet vreselijk was om een roemrijke journalistieke carriëre zo te moeten afsluiten, zei hij: “Altijd nog beter dan hem zo te beginnen.”Henri Nannen