Langer tiener

Tieners zijn steeds vroeger lichamelijk rijp. De gemiddelde leeftijd waarop een meisje voor het eerst menstrueert, daalt met drie en een halve maand per decennium en ligt inmiddels op twaalf en een half jaar. Ook seksueel zijn de tieners er op steeds jongere leeftijd bij. De tijd tussen geslachtsrijpheid en de eerste coïtus is in een constante lijn gedaald van tien jaar in 1900 tot vijf jaar nu, zo blijkt uit peilingen van het TNO en het Nederlands Instituut van Sociaal Seksuologisch Onderzoek.

Volgens onderzoeker Ron van der Vliet is de sociale controle van het gezin op het seksuele gedrag van de kinderen sinds 1900 steeds geringer geworden. Toen kinderen in plaats van in het bedrijfje van hun ouders in loondienst konden gaan werken en zelf ook gesubsidieerde woningen konden krijgen, letten mensen minder op het seksuele gedrag van hun nakomelingen. Bovendien zijn sinds de jaren vijftig effectieve voorbehoedmiddelen beschikbaar.

De helft van de jongeren heeft voor het achttiende jaar al geslachtsgemeenschap gehad, de meesten al op hun vijftiende. Steeds meer jongeren zeggen dat bij seks verliefdheid hoort. Die is kennelijk van korte duur want de coïtale relaties duren bij 77 procent van de jongens en 59 procent van de meisjes niet langer dan drie maanden. Het aantal seksuele partners neemt ook toe. Gezinsvorming wordt steeds langer uitgesteld. Van de samenwoningen van 18- tot 22-jarigen wordt 63 procent na verloop van tijd ontbonden.

Ook doordat meisjes nu massaal middelbaar en hoger onderwijs volgen, is hun adolescentie verlengd. En daarmee verhogen ze de gemiddelde duur van de adolescentie van alle jongeren.

In de jaren zestig gingen kinderen steeds eerder het huis uit maar in de jaren tachtig sloeg die ontwikkeling om in haar tegendeel en blijven kinderen steeds langer thuis. Dit is ook in andere ontwikkelde landen het geval. Volgens het CBS woont de helft van de 23-jarige jongens nog thuis. Meisjes verlaten het ouderlijk huis iets eerder. Uit peilingen blijkt dat de thuiswonende jongeren boven de 20 niet staan te springen om te vertrekken. Hoger opgeleiden verlaten het ouderlijk huis eerder dan de lager opgeleiden.

Meer dan een derde van de schoolgaanden tussen 15 en 19 jaarheeft volgens het CBS een bijbaantje. Een derde van de werkenden tussen 14 en 20 jaar verdient volgens marktonderzoeksinstelling Admedia 2000 gulden of meer per jaar. Bijna een vijfde van de tieners boven de 14 jaar heeft (met zakgeld erbij) meer dan 10.000 gulden per jaar te besteden. Een kwart verdient tussen de 2000 en 5000 gulden per jaar. De helft van de jongeren besteedt meer dan 500 gulden per jaar aan uitgaan.