Israel: na Hebron permanente oplossing

TEL AVIV, 8 OKT. Premier Benjamin Netanyahu is bereid na hergroepering van het Israelische leger in Hebron met de Palestijnen onmiddellijk onderhandelingen te beginnen over de permanente status van de in 1967 veroverde Westelijke Jordaanoever en Gazastrook.

Netanyahu zei dit tijdens een verhit debat over de hoog opgelopen spanning met de Palestijnen aan het begin van de winterzitting van het parlement, de Knesset. Het Arabische parlementslid Talen A'Sanaa van de Verenigde Arabische lijst werd met een collega uit de vergaderzaal verwijderd toen hij in het begin van het debat met een zwarte rouwvlag zwaaide ter herdenking van de Palestijnen en Israeliërs die bij de jongste onlusten het leven hebben verloren.

Premier Netanyahu legde de verantwoordelijkheid voor de recente Israelisch-Palestijnse onlusten bij de Palestijnse politie, die naar zijn zeggen met door Israel gegeven geweren het vuur had geopend op Israelische soldaten en burgers. Hij beschuldigde de Palestijnen van tal van schendingen van het autonomie-akkoord van Oslo, inclusief het niet-wijzigen van het Palestijnse handvest, maar sprak zich toch uit voor naleving van dit akkoord op basis van wederkerigheid en veiligheid.

De talrijke onderbrekingen van de rede van Netanyahu vanuit de oppositiebanken vormden het voorspel tot een buitengewoon felle en ook zeer emotionele aanval van de socialistische oppositieleider, ex-premier Shimon Peres, op de “dwaze” politiek van Netanyahu in de eerste 111 dagen van zijn bewind. Volgens Peres is Netanyahu er in die korte tijd in geslaagd naar “het oude Midden-Oosten terug te keren”, het Israelische volk te verdelen, de Arabische wereld tegen Israel te verenigen en een verwijdering van de VS tot stand te brengen.

(Twee leiders van AIPAC, de invloedrijke Israelische lobby in de VS, zijn gisteren met spoed naar Jeruzalem gekomen om Netanyahu te waarschuwen voor de snelle en ernstige ondermijning van Israels positie in de VS en voor wat Israel staat te wachten als de diep in Netanyahu teleurgestelde president Clinton in november wordt herkozen. De Amerikaanse minister van buitenlandse zaken, Warren Christopher, heeft volgens radio Israel gezegd dat de VS niets meer kunnen inbrengen tegen de kritiek in Europa en de Arabische wereld op Israel.)

Peres hekelde de opening van de nieuwe toegang tot de toeristische tunnel in Jeruzalem. Netanyahu verstijfde in zijn stoel toen Peres de moord “voor mijn ogen en waarom” op premier Rabin toeschreef aan de “ophitsing” door de toenmalige oppositie tegen Rabins vredespolitiek.

Ook tussen de Israelische en Palestijnse delegaties bij het overleg over de kwestie-Hebron kwam het gisteren tot een botsing, naar aanleiding van de Israelische voorstellen inzake de veiligheidsproblematiek in de stad. De Palestijnse delegatie wees deze voorstellen van de hand en verliet de vergaderzaal aan de Palestijnse kant van de 'grenspost' Erez bij Gaza.

Jordanië heeft officieel bij Israel geprotesteerd tegen de opening van de toegang tot de tunnel in Jeruzalem. Jordanië stelt zich op het standpunt dat deze Israelische daad, die de aanleiding was tot de onlusten, in strijd is met het Israelisch-Jordaans vredesverdrag waarin Israel Jordanië een bijzondere plaats toekent met betrekking tot de heilige plaatsen in Jeruzalem. Volgens het Amerikaanse weekblad Newsweek is koning Hussein van Jordanië vorige week in Washington fel tegen Netanyahu uitgevallen: “Ik hoop dat U een dag de visie en de wijsheid van Yitzhak Rabin zal hebben.”

Netanyahu, wiens internationale prestige ernstig is aangetast en die openlijk door onder anderen de Egyptische president Mubarak wordt aangevallen, heeft erin moeten berusten dat Israels president Ezer Weizman vandaag de Palestijnse leider Yasser Arafat officieel in zijn villa in Caesarea heeft ontvangen. Dit is het eerste officiële bezoek dat de Palestijnse leider aan Israel brengt.

Weizman trad indertijd uit de regering-Begin wegens diens Palestijnse politiek en werd door premier Yitzhak Shamir aan de kant gezet wegens contacten met de PLO. Volgende week brengt Weizman, op uitnodiging van president Mubarak een bezoek aan Egypte. In beide gevallen stapt Weizman in het vacuüm dat Netanyahu door zijn anti-Palestijnse politiek heeft geschapen.