Frankrijk; Le Pen vaart wel bij falen politiek

PARIJS, 5 OKT. Premier Alain Juppé heeft het deze week in het parlement herhaald: de Franse regering wil het gevaar van extreem-rechts indammen door anti-racisme-wetgeving, maar ze wil het Front National niet verbieden. Het scenario is al toegejuicht door Jean-Marie Le Pen. Zijn Front National vaart wel bij de rol van verschoppeling.

In twee decennia heeft de oorlogsveteraan (Indochina en Algerije) Le Pen kans gezien een machtig brouwsel te mengen van vaderlandsliefde, vreemdelingenhaat en afkeer van het establishment. Vooral dat laatste bezorgt hem een groeiende cliëntèle. De opeenvolgende in de doofpot gestopte schandalen van zowel linkse als rechtse regeringen geven hem enig recht van spreken als “de echte oppositie”.

De standpunten van het Front National horen thuis in klassiek, anti-gouvernementeel rechts. Le Pen steunde al de uiterst rechtse presidents-kandidaat Tixier-Vignancourt in 1965, om het daarna in 1974 (0,74 procent), 1988 (14,38 procent) en 1995 (15 procent) zelf te proberen. Hoewel het FN alleen van '86 tot '88 in de Assemblée Nationale was vertegenwoordigd, boekt de partij gestaag vooruitgang bij lokale en regionale verkiezingen. Niet alleen in het traditionele FN-gebied Zuid-Frankrijk, maar ook in de Elzas, en in gebieden met een hoge werkloosheid rond Parijs en in het post-industriële Noord-Frankrijk. In veel streken is het Front National de grootste Franse arbeiders- en werklozenpartij geworden.

Het is vooral dat electorale gevaar - in 1998 gaat Frankrijk weer naar de stembus voor het parlement -, dat de Franse politieke top de laatste tijd zo fel tegen het FN laat uitvaren. Dat gebeurt door te proberen het racistisch taalgebruik van Le Pen onmogelijk te maken. De leider van het Front weet als een duivelskunstenaar de grenzen van het wettelijk toelaatbare te bewandelen om daarmee optimaal aandacht, woede en zendtijd te genereren. De jurist in hem behoedt Le Pen voor majeure blunders, terwijl de volksmenner in hem er voor zijn merendeels gefrustreerde en uitgerangeerde gehoor evenzoveel aanleidingen uitsleept om over een komende revolutie te spreken. Toen Le Pen onlangs losjes over de 'evidente ongelijkheid der rassen' sprak, leverde hem dat een exemplarische winst op. Uit een recente enquête blijkt dat 51 procent van de Fransen een deel van het gedachtengoed van het FN onderschrijft.

Zolang de regering de werkloosheid, de corruptie en de machteloosheid van het parlement niet met zichtbaarder effect aanpakt, is het echte gevaar dat het wassende water van het Front National als werkelijke oppositie veel levensgevaarlijk ideologisch wrakhout meesleept. Het zou een rampzalige neven-uitkomst zijn van Frankrijks poging de Europese trein te halen.