Rechters willen fraude beter kunnen bestrijden

PARIJS, 2 OKT. Internationale fraude bloeit zonder dat de justitie er adequaat tegen kan optreden. Dat komt vooral doordat de nationale politiek in verschillende Europese landen onderzoek in veel gevallen in de weg staat. Dat zeggen zeven Europese rechters en officieren van justitie in een alarmerend appèl dat zij gisteren in Genève hebben gelanceerd.

Justitie of chaos heet het boek, geschreven door de Franse journalist Denis Robert, waarin de zeven hun moeizame ervaringen met het opsporen van misdaad en fraude over de nationale grenzen hebben weergegeven. De initiatiefnemers pleiten voor een werkelijke 'Europese juridische ruimte' en een mate van opheffing van het bankgeheim om de moeiteloze vlucht over de grens van zwart en crimineel geld naar behoren te kunnen pareren.

De bekende Franse rechter van instructie Renaud van Ruymbeke, die grote corruptie-zaken behandelt, zei dat hij zich gedwongen voelde “de wet van het stilzwijgen” te doorbreken omdat er een eind moet komen aan “de huidige hypocrisie”. Hij noemde voorbeelden uit zijn eigen praktijk, waarin het anderhalf jaar vergde één overboeking van een omstreden som naar een Zwitserse bankrekening op te helderen.

Dat soort belemmeringen zijn niet alleen het gevolg van technische complicaties of de traditionele Zwitserse terughoudendheid. De huidige Franse regering heeft de uitwisseling van dit soort gegevens recent bemoeilijkt; zij staat er op dat deze bovendien alleen via diplomatieke kanalen gebeurt.

Tegelijk met de publicatie van het 'Appèl van Genève' werd in Parijs een regeringsrapport bekend waarin wordt gepleit voor aanzienlijke verscherping van de Franse wetgeving om te voorkomen dat rechtszaken vòòrdat zij ter zitting komen in de pers besproken kunnen worden. Rechters van instructie, advocaten en journalisten moeten strafbaar worden als zij op enige manier het 'geheim van de instructie' schenden. Voor de talrijke politici en hoge personen uit het bedrijfsleven tegen wie gerechtelijke vooronderzoeken lopen, zou invoering van deze ideeën grote opluchting brengen. Hun zaken belanden op het ogenblik vaak in de doofpot, maar pas nadat de pers enige jaren delen van de ware gang van zaken in vaak politiek getinte corruptie-zaken heeft kunnen beschrijven.