Top Midden-Oosten in VS zonder Mubarak

WASHINGTON/ JERUZALEM, 1 OKT. Zonder de Egyptische president Hosni Mubarak maar met de aanvankelijk ook aarzelende Palestijnse leider Yasser Arafat begint vandaag in Washington door president Clinton bijeengeroepen topberaad om het Israelisch-Palestijnse vredesproces te redden.

Mubarak blijft weg om zijn “onvrede” tot uiting te brengen over de “obstinate” Israelische politiek jegens de Palestijnen.

Clinton, die gisteren al de Jordaanse koning Hussein ontmoette, spreekt vandaag eerst, afzonderlijk, de Israelische premier Benjamin Netanyahu en Arafat. Daarna begint het gezamenlijke beraad, dat morgen wordt voortgezet. De Egyptische minister van buitenlandse zaken, Amr Moussa, is in Washington beschikbaar voor consultaties; hij neemt niet aan de eigenlijke top deel.

Amerikaanse woordvoerders waarschuwden gisteren opnieuw tegen al te hoge verwachtingen. Minister van buitenlandse zaken Warren Christopher merkte op: “Ik denk dat we de beperkingen moeten erkennen. De partijen zijn zeer van elkaar vervreemd en gekwetst wegens het geweld en de dodelijke slachtoffers.”

In totaal 83 mensen zijn gedood, onder wie 15 Israeliërs, bij onlusten na de opening van een tweede toegang tot een toeristische tunnel vlakbij de islamitische heilige plaatsen in Oost-Jeruzalem. Op de achtergrond speelden de steeds groeiende Palestijnse frustraties over het talmen van de nieuwe Israelische regering de autonomie-akkoorden ten uitvoer te leggen, met name wat betreft de gedeeltelijke terugtrekking van het Israelische leger uit Hebron.

Een en ander zal tijdens het topberaad in Washington aan de orde komen. Netanyahu heeft inmiddels bij herhaling verklaard dat hij absoluut niet van plan is de toegang tot de tunnel weer te sluiten. Evenmin wil hij de bestaande afspraak over Hebron uitvoeren. In het vliegtuig naar Washington zei hij de Palestijnen te zullen oproepen op een overeen te komen plaats non stop onderhandelingen te voeren “tot we een akkoord bereiken”. Arafat op zijn beurt zei in Luxemburg “niet de maan te vragen”. “Ik vraag dat wat is getekend wordt uitgevoerd (..) Wij hebben een akkoord getekend met de Israelische regering, niet met de socialisten of Likud, en dat is aanvaard door de Knesset.”

Volgens radio Israel vreest het Israelische leger dat het geweld in de Palestijnse gebieden weer zal beginnen als de top in Washington zou mislukken. Dan zou immers “Arafat tot de conclusie komen dat alleen geweld het politieke proces op gang kan brengen”. Het bericht viel samen met een opiniepeiling in Palestijnse gebieden volgens welke 70 procent van de Palestijnen voorstander is van nieuwe protesten als er in Washington geen bevredigende resultaten worden geboekt. (AFP, Reuter, AP)