Nieuwe gevechten dreigen in Ulster

LONDEN, 1 OKT. Gevangen leden van de grootste loyalistische terreurorganisatie in Noord-Ierland, de Ulster Defence Association (UDA), hebben hun steun aan het vredesproces gisteren ingetrokken. Daarmee dreigt een eind te komen aan het loyalistisch staakt-het-vuren dat al bijna twee jaar duurt. Als de loyalistische paramilitairen weer naar de wapens grijpen, blijft van het vredesproces weinig meer over.

Het verboden Ierse republikeinse leger (IRA) kondigde ruim twee jaar geleden als eerste een staakt-het-vuren af in de hoop op een politieke regeling voor het conflict in Noord-Ierland. Anderhalve maand later volgden de loyalistische paramilitairen nadat de gevangen leden aan dat bestand hun goedkeuring hadden gegeven. Paramilitairen die gevangen zitten, spelen in de besluitvorming van alle Noordierse terreurorganisaties een belangrijke rol.

Met een bomaanslag in de Londense Docklands maakte de IRA begin februari al een einde aan haar staakt-het-vuren. Het republikeinse leger vond dat de vredesbesprekingen veel te langzaam op gang kwamen. De IRA verweet de Britse regering dat ze niet serieus geïnteresseerd was in een politieke regeling. Sindsdien hebben republikeinse terroristen zeven aanslagen gepleegd in Groot-Brittannië waarbij drie doden vielen. Vorige week werd met de arrestatie van vijf mannen en de inbeslagname van een grote hoeveelheid explosieven een achtste aanslag op het nippertje verijdeld. Maar tot dusverre bleef Noord-Ierland van dodelijke terreuracties verschoond.

Die relatieve vrede was mogelijk zolang de loyalistische terreurorganisaties zich wel aan hun staakt-het-vuren bleven houden. Maar gisteren lieten gevangen UDA-leden via een woordvoerder weten dat zij alle vertrouwen in het vredesproces hebben verloren. Ze zeggen dat de republikeinen wel praten over vrede maar dat ze bezig zijn om zich voor te bereiden op totale oorlog. Ze verwijten de Britse regering dat ze steeds opnieuw concessies doet aan de republikeinen onder druk van IRA-geweld.

De Ulster Defence Association en de tweede loyalistische terreurgroep, de Ulster Volunteer Force (UVF), hebben nog niet gereageerd op de verklaring uit de Noordierse Maze gevangenis. Maar woordvoerders van de politieke partijen die aan de paramilitairen gelieerd zijn, vrezen een hervatting van het geweld in de straten van Noord-Ierland. Als UDA en UVF een einde maken aan het staakt-het-vuren, mogen hun politieke vertegenwoordigers van de Ulster Democratic Party en de Progressive Unionist Party ook niet langer meedoen aan het vredesoverleg. Sinn Fein, de politieke vleugel van het republikeinse leger, was al eerder uitgesloten, in afwachting van een nieuw IRA-bestand.

Tussen 1969 en 1994 zijn in Noord-Ierland ruim 3.000 mensen bij terreuracties om het leven gekomen.