Strengste begroting sinds '75; Spanje wil met bezuinigingen EMU halen

MADRID, 30 SEPT. De centrum-rechtse regering van Spanje onder leiding van premier José María Aznar heeft vanmorgen officieel haar overheidsbegroting gepresenteerd voor het komende jaar met een groot aantal bezuinigingsmaatregelen om het land klaar te stomen voor de Europese munteenheid in 1999.

De Spaanse vakbonden hielden op hetzelfde moment door het hele land manifestaties van ambtenaren, van wie het salaris in de regeringsvoorstellen het komende jaar zal worden bevroren.

De begroting 1997 werd vanmorgen officieel aan het parlement gepresenteerd door minister van financiën Rodrigo Rato. Het pakket aan maatregelen bevat strenge bezuinigingen op vrijwel alle overheidsuitgaven met uitzondering van de pensioenen, gezondheidszorg en financiering van de autonome regio's. In totaal groeien de overheidsuitgaven met 1,7 procent bij een voorziene inflatie van 2,6 procent.

De begroting wordt beschouwd als de meest strenge sinds de invoering van de democratie in 1975. In verschillende vraaggesprekken heeft premier Aznar gewezen op het vaste voornemen om door middel van maatregelen te kunnen voldoen aan de eisen die worden gesteld voor de toetreding tot het gemeenschappelijke monetaire muntstelsel binnen de Europese Unie. Tot dusver werden van verschillende zijden vraagtekens gezet bij de mogelijkheid dat Spanje op tijd zal zijn met de monetaire sanering van zijn economie.

De begroting, die de komende dagen door het parlement zal worden behandeld, is van de zijde van de socialistische oppositie reeds fel bekritiseerd. Met de vakbonden meent de oppositie dat de lasten van de bezuinigingen onevenredig zwaar op de lagere inkomens drukken. Maar de Catalaanse nationalistische partij, die zijn steun aan het minderheidskabinet van Aznar verleent, heeft reeds verklaard de regeringsplannen te zullen steunen.

Hoewel er geen sprake is van een lastenverhoging in de sfeer van de inkomstenbelasting zal een groot aantal heffingen en accijzen worden verhoogd. Punt van kritiek de afgelopen weken was het nieuwe financieringsstelsel dat de regering heeft ontworpen voor een grotere autonomie van de regio's in Spanje. Met name de armere regio's vrezen dat rijkere regio's, zoals het door de Catalaanse nationalisten geregeerde Catalonië, een groter deel van de belastinginkomsten mogen houden. Volgens oppositieleider Felipe González dreigt het nieuwe stelsel op langere termijn een financiële molensteen te worden.

De vakbonden hielden vanmorgen in alle provinciale hoofdsteden van Spanje protestdemonstraties van ambtenaren tegen de voorgenomen bevriezing van hun salarissen. Later deze week worden verdere acties verwacht, maar de bonden hebben tot dusver nog geen plannen onthuld voor het uitroepen van een algemene staking. Hoewel dit laatste niet wordt uitgesloten, lijken de werknemersorganisaties eerst de onderhandelingen te willen afwachten over de pensioenen. Onderhandelingen over een hervorming van het kostbare pensioen-stelsel tussen de bonden en de regering zijn in een vergevorderd stadium.