MICHAEL DEBAKEY; Dokter van Jeltsin, Tito en Edward VIII

Michael DeBakey, de Amerikaanse hartchirurg die de Russische president Jeltsin onderzocht, is veruit de bekendste hartspecialist in de Verenigde Staten. In zijn loopbaan van meer dan 50 jaar is hij betrokken geweest bij alle belangrijke ontwikkelingen in de hartchirurgie.

Maar zijn naam is niet alleen verbonden aan de hartchirurgie. In zijn diensttijd in de Tweede Wereldoorlog ontwierp hij de mobiele operatie-units, waar de beroemde TV-serie MASH zijn naam aan heeft ontleend.

“Natuurlijk opereer ik nog”, zei de 88-jarige zeven jaar geleden in een interview, “wat is er anders te doen?” Tot op de dag van vandaag opereert DeBakey, en vooral bekende en rijke personen. De Joegoslavische president Tito werd door hem aan zijn bloedvaten geholpen, Koning Hussein van Jordanië consulteert hem, de shah van Iran is door DeBakey geopereerd, de vroegere Turkse premier Özal kreeg een dubbele bypass en bij de Duke of Windsor (de vroegere koning Edward VIII) herstelde DeBakey een vergrote lichaamsslagader. Maar Albert Einstein weigerde zich aan dezelfde kwaal te laten opereren. “We hadden hem kunnen redden”, vindt DeBakey daar nog steeds van.

Sinds DeBakey in 1932 zijn artsendiploma haalde heeft hij naar eigen zeggen ongeveer 60.000 hartoperaties verricht. DeBakey was de eerste die in de jaren vijftig een kunststof bloedvat (van Dacron) bij een patiënt implanteerde. Hij maakte dat eerste implantaat zelf thuis op de naaimachine. Naaien leerde hij trouwens van zijn moeder en hij zegt zelf dat dat geknutsel met schaar, naald en draad hem de chirurgie in heeft gedreven. DeBakey was ook de eerste die bij een patiënt een tijdelijk kunsthart implanteerde (1966). Tegen het permanent gebruik van kunstharten heeft hij zich echter altijd verzet. DeBakey was een van de eerste Amerikaanse artsen die een harttransplantatie uitvoerde en hij was een pionier op het gebied van bypassoperaties, waarvoor hij Jeltsin onderzocht.

DeBakey, zoon van een Franse vader en een christelijke Libanese moeder die zich in de Verenigde Staten vestigden, heeft vier zoons uit zijn eerste huwelijk. Zijn eerste vrouw Diane, een verpleegster, overleed in 1972 aan een hartaanval. Enkele jaren hertrouwde DeBakey met de Duitse filmactrice Katrin Fehlhaber. Uit zijn tweede huwelijk heeft hij een 20-jarige dochter. DeBakey, zijn leven lang verbonden aan het Baylor College of Medicin in Houston, Texas, houdt van het gepeperde Cajun food. “Het is misschien wat ouderwets geredeneerd, maar als het smaakt, is het volgens mij goed voor je.” Hij gaat nooit op vakantie en slaapt vijf uur per nacht.

DeBakey is ongetwijfeld de meest geëerde medicus in de VS. Naast 36 eredoctoraten heeft hij van verschillende regeringen hoge onderscheidingen gekregen, in eigen land kreeg hij de hoogste burgerlijke orde, de Freedom Medal.