Schaken gaat de Chinezen steeds beter af

ROTTERDAM, 20 SEPT. China staat bovenaan in de schaakolympiade in Jerevan, nu al twee ronden lang. Toen de Chinezen zich twintig jaar geleden aarzelend in de internationale arena begaven, werd er al vermoed dat ze het serieus aan zouden pakken. Sindsdien is Xie Yun wereldkampioen bij de vrouwen geweest en met de manlijke schakers gaat het ook steeds beter.

Nadat China woensdag het sterke Hongarije met 3-1 had verslagen (het 'mannenteam' wordt daar aangevoerd door Judit Polgar, die verloor van Ye), won het gisteren in de vierde ronde met 2,5-1,5 van Cuba. Nog steeds speelt de grote meerderheid van de Chinese schakers de Chinese vorm van schaken, niet de onze. Als dat ooit verandert, kunnen we nog wat beleven.

Rusland kwam op de tweede plaats met een half punt achterstand door een 3-1 overwinning op Duitsland. De grote mannen van het team, Kasparov en Kramnik, speelden remise tegen Joesoepov en Hübner. Kasparov is nog maar twee keer ingezet, tegen de Fransman Lautier en nu tegen Duitsland, en beide keren gaf hij remise in een stelling waarin nog veel mogelijk was. Hij heeft het altijd erg druk, met superzaken (hij heeft bijvoorbeeld een eigen luchtvaartmaatschappijtje) en nu in Jerevan ook weer met de schaakpolitiek. Hoewel hij de spoedige ineenstorting van de FIDE heeft voorspeld, kan hij toch niet nalaten om zich te bemoeien met de bestuursverkiezingen, die aan het eind van deze Olympiade zullen plaatsvinden.

Er waren tijden dat de Sovjet-Unie van het begin af aan met kalme slag onstuitbaar naar de eindzege koerste, maar Rusland is de Sovjet-Unie niet. De Sovjet-schakers van weleer zijn nu over de hele wereld verspreid, tot in Ierland toe. 'Ierse schaker maakt Ivantsjoek (Oekraïne) half punt afhandig' werd na de eerste ronde gemeld. Die Ierse schaker heette Baburin.

Niettemin wordt van de Russen verwacht dat ze de Olympiade gaan winnen. Het werd als een grote verrassing beschouwd dat ze woensdag een partij verloren. De ongelukkige was Roeblevski, die verslagen werd door een kind, de dertienjarige Fransman Etienne Bacrot. Na afloop van de partij zei Bacrot met de nuchtere objectiviteit van een ervaren rot: “Roeblevski wilde te veel, hij had zich bij remise moeten neerleggen.“ Het is geen schande om van deze dreumes te verliezen. Kort voor de Olympiade verloor oud-wereldkampioen Smislov in Parijs een trainingsmatch van Bacrot met 5-1.

Op de derde plaats met 11,5 uit 16, een punt achter Rusland, staan zes landen, waaronder Nederland. Na het magere gelijkspel tegen Tadzjikistan in de eerste ronde is het daarna immer voorwaarts gegaan. Gisteren won Nederland, verheven uit het grauw en doorgedrongen tot het podium waar de sterkste teams spelen, met 2,5-1,5 van Estland.

Een schaakgrootmacht is Estland niet, maar vrijwel alle voormalige Sovjet-republieken beschikken over een groot arsenaal van bekwame spelers en zijn moeilijk te verslaan. Nederland had het geluk dat de sterkste Estse schaker, oud-wereldkampioenskandidaat Jaan Ehlvest, niet meedeed. Nu moest Jan Timman met zwart aan het eerste bord tegen Lembit Oll, in Nederland bekend als lid van het team van de club Rotterdam. Dat werd remise. Aan het tweede bord speelde Loek van Wely. Hij is tegenwoordig de hoogste Nederlander op de wereldranglijst. “Als ik het over een jaar nog ben, moeten we maar eens over die bordvolgorde gaan praten“, zei hij kort voor zijn vertrek naar Jerevan. Geen onbescheiden verlangen.

Van Wely bestreed de Grünfeld-Indische verdediging van Rytsjakov met een door hem geliefd systeem met Lf4 en Tc1, waarmee hij ook Gata Kamsky al eens het vuur na aan de schenen heeft gelegd. Hij bereikte een eindspel met twee pionnen meer, moeilijk te winnen volgens captain Sosonko, maar hij won het wel. John van der Wiel en Friso Nijboer speelden remise tegen Sepp en Zjoekin.

Voor het Nederlandse vrouwenteam was het gisteren een droeve dag. Met 3-0 werd verloren van Cuba. Bij de vrouwen staat de Oekraïne bovenaan met 10,5 uit 12, gevolgd door Georgië en China (ook daar!) met 10. Nederland heeft 5 punten.

In totaal zijn er veertien ronden. De laatste speeldag is 1 oktober, de twee zondagen zijn vrije dagen. In de laatste dagen zal op het congres van de FIDE de nieuwe president worden gekozen. Karpov speelt niet mee in Kasparovs Russische team, maar hij zal zich wel met de presidentsverkiezingen bemoeien. President Iljoemzjinov deelt al links en rechts geschenken uit, wodka, kaviaar en foto's waarop hij zelf is afgebeeld in het gezelschap van belangrijke wereldleiders.