Cultuurnota maakt blij en verbijstert

DEN HAAG, 18 SEPT. Toneelgroep De Appel zegt bij monde van zakelijk leider Gerrit Dijkstra 'hartstikke blij' te zijn met het in zijn Cultuurnota 1997-2000 neergelegde besluit van staatssecretaris Aad Nuis om het gezelschap te blijven subsidiëren. De Raad voor Cultuur had Nuis geadviseerd de subsidie stop te zetten.

Om aan de Raad tegemoet te komen heeft Nuis besloten De Appel 420.000 gulden minder te geven, een korting die Dijkstra zegt 'te betreuren'. Het gezelschap krijgt de komende vier jaar 1,2 miljoen per jaar.

Het eveneens Haagse dansgezelschap Djazzex dat, conform het raadsadvies, geen subsidie meer krijgt, zegt 'verbijsterd' te zijn. Zakelijk leider Marijke Tulp:“Het zou me niks verbazen als wij het wisselgeld zijn voor toneelgroep De Appel. Volgens haar verdwijnt door de stopzetting van subsidie “de jazz, toch al een ondergeschoven kind, uit de dans.”

Ook het Groningse dansgezelschap Reflex krijgt conform het advies van de Raad geen subsidie meer van Nuis. Het gezelschap is 'ontgoocheld en nijdig' over de noordelijke overheden die Reflex “hebben uitgeleverd aan andere ambities en de ondergaang van het gezelschap van de zijlijn volgen”. Reflex ontving 1,7 miljoen gulden per jaar. Nuis heeft voor een vervangende dansvoorziening in het Noorden 1 miljoen gulden gereserveerd in zijn Cultuurnota.

Wat Opera Zuid betreft wijkt Nuis af van het advies van de Raad en verhoogt de de oude subsidie van 1,5 miljoen gulden per jaar met slechts twee ton. Opera Zuid had 4,4 miljoen gevraagd. Het gezelschap zegt de plannen om voortaan vier producties per jaar uit te brengen in plaats van 2,5 nu niet te kunnen realiseren. Jan van Vlijmen, directeur van het Holland Festival, noemt het besluit van Nuis om jaarlijks 2,4 miljoen gulden ter beschikking te stellen in plaats van de gevraagde 4,2 miljoen “een zeer slecht resultaat”. Over de toekomst wil Van Vlijmen, die volgend jaar vertrekt als het Holland Festival vijftig jaar bestaat, zich verder niet uitlaten.

Teleurgesteld reageert ook Norman de Palm van Cosmic Illusion, dat 'multiculturele' theater- en dansvoorstellingen en films uitbrengt. De staatssecretaris heeft het advies van de Raad gevolgd en zet de subsidie aan het gezelschap stop. De Palm noemt het besluit 'bizar'. “Het multiculturele is een van de speerpunten van Nuis' beleid, maar ondertussen gooit hij de grondleggers van het multiculturele theater eruit. Hij zet zo bakken culturele mensen op straat.”

Het Haarlems Toneel, dat zijn aanvraag van 1,1 miljoen gulden niet zag gehonoreerd, blijft bestaan. “Zonder pantser gaan we door”, zegt zakelijk leider Chris de Jong. “We hebben het de afgelopen vijf jaar zonder subsidie gedaan. Dat blijven we doen. Alleen zullen we onze ambitieuze plannen wel moeten bijstellen.”

Het Nationale Ballet trekt uit het feit dat Nuis het subsidiebedrag van 8,4 miljoen gulden wil handhaven en de gevraagde extra 2,5 miljoen heeft afgewezen de conclusie dat de staatssecretaris vindt dat het gezelschap roofbouw moet blijven plegen op zijn dansers. D. Hendriks, zakelijk directeur van Het Nationale Ballet, acht de extra 2,5 miljoen gulden noodzakelijk om vacatures op te vullen die door bezuinigingen niet konden worden vervuld.

Kunsten '92 is teleurgesteld over de financiële ruimte van de Cultuurnota 1997-2000. De belangenvereniging, die een groot deel van de cultuursector vertegenwoordigt, vindt dat staatssecretaris Nuis teveel uitgaat van het beschikbare bedrag. Hij zou moeten kijken naar de reële behoefte. In de dinsdag verschenen Cultuurnota stelt de bewindsman 32 miljoen gulden extra ter beschikking. De Raad voor Cultuur bepleitte 58 miljoen.

De vereniging vindt dat de verhoging weinig ruimte biedt voor nieuwe initiatieven en de verbetering van de positie van jonge kunstenaars. De instellingen, die hun budget voor de komende jaren bevroren zien, zullen hun plannen niet kunnen uitvoeren.

Kunsten '92 mist een visie op het theater- en muziekbestel. Ook blijft het volgens de belangenvertegenwoordiging jammer dat belangrijke instellingen zoals het Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele Omroepproducties, de NOS en het Muziekcentrum van de Omroep, weinig aandacht krijgen.

Kunsten '92 organiseert op de vierde dinsdag van september in de Balie in Amsterdam een debat over de Cultuurnota. De Tweede Kamer spreekt er in het najaar over. (ANP)