Kringloop 4

Rond mijn oom, de graficus M.C. Escher, begint zich wat mythe-vorming te ontwikkelen. Ook is er sprake van 'hineininterpretieren' maar dat is er al jaren. Ik doel hier op het artikel 'De Wanhopige Kringloop' van W.P. Gerritsen in W&O van 1 augustus en het vervolg in de brief Kringloop (2) in W&O van 15 augustus.

Ik wil nadrukkelijk verklaren: het werk van Escher van na 1938 is uniek. Waar het bij hem om gaat is de grafische uitleving van, wat hij noemde, zijn hobby's. Eén daarvan was de regelmatige vlakverdeling (o.a. in 'Waterval'). Die hobby's - en een aantal andere - werden uitgewerkt en gevisualiseerd in zijn prenten. Het gaat echter om de boodschap, niet om de verpakking. Allerlei hoogdravende interpretaties of theorieën of symbolieken, zoals zwart pessimisme (wanhoop), wit optimisme (hoop) - oorlog, God, of chaos in de Middeleeuwen zijn echter uit de lucht gegrepen.

Laten we M.C. Escher zelf aan het woord laten. Aan een zekere dr. Pompen schrijft hij op 3-11-1951: “[...] Het is zeer boeiend voor mij om mijn werk door anderen te horen interpreteren, vooral omdat de zin, of het symbool dat men er soms in ziet bij mij, bewust althans, volkomen afwezig is.

Ik geloof dat ik nog nooit enig werk maakte met het doel om iets bepaalds te symboliseren, maar het feit dat men er soms een symbool in aantreft, is voor mij van waarde, want ik aanvaard dan gemakkelijker de onverklaarbaarheid van mijn hobby's die mij niet met rust laten [...]''.

Bruno Ernst schreef reeds in Kringloop (3) in W&O van 22 augustus dat prof.dr. B.G. Escher niet de vader van MC is, maar een halfbroer. Met hem ben ik van mening dat het uitgesloten moet worden geacht dat M.C. Escher het boek van Lazarus Ercker heeft gezien.