Gretig Ajax profiteert van geboden ruimte

AUXERRE, 12 SEPT. In de Champions League staat Ajax voorlopig geen vernedering toe zoals de afgelopen weken in de voorbereiding en de nationale competitie. Op het hoogste podium van het Europese clubvoetbal zochten de Amsterdammers naar rehabilitatie en dat werd gevonden in de vorm van een verrassende 1-0 zege op de Franse titelhouder en bekerkampioen Auxerre.

Ajax viel slechts één ding te verwijten: dat het uit acht kansen niet nog meer treffers wist te produceren. Guy Roux, de coach van Auxerre, vergeleek zijn team met een blikje Buckler. “Dat lijkt op bier, maar is het niet.” Ajax verdiende gisteravond de vergelijking met de beroemde Chablis, de witte wijn uit de Bourgogne. De kwaliteit kan minder zijn, maar de smaak blijft altijd goed.

En dat laatste komt op Europees niveau vooral door de tactische voorsprong die de ploeg heeft op het gros van de andere internationale clubteams. Auxerre speelt net als Ajax met drie spitsen, maar het verschil zit 'm in de laatste man. Die opereert bij Ajax voor de verdediging en bij de formatie van Roux achter de defensie.

Daardoor bezat Ajax gisteravond in het Abbe Deschamps-stadion heel vaak een extra aanspeelpunt op het middenveld en was uitblinker Frank de Boer voortdurend achterin als vrije man aanspeelbaar. Bovendien zocht Auxerre regelmatig de aanval, wat Ajax in de kaart speelde.

Drie dagen na het debacle in De Goffert was de conclusie gerechtvaardigd dat NEC tactisch beter anticipeerde op het spel van Ajax dan Auxerre. Zoals Heerenveen dat al eerder deed. Van Gaal: “NEC en Heerenveen speelden met tien spelers achter de bal. Auxerre gaf ons meer ruimte waardoor je ook beter kunt voetballen. We weten dat er internationaal over het algemeen niet goed wordt ingespeeld op het systeem van Ajax. Als iedereen zijn taak goed uitvoert, blijf ik toch voordelen zien in ons concept.” Het laatste is misschien een hint voor bondscoach Guus Hiddink die juist vaker wil overschakelen naar een systeem met twee spitsen.

Het was niet alleen de tactiek waardoor Ajax de zorgen van de laatste weken even opzij zette. Bij veel spelers bleek ook het heilige vuur weer ontstoken. Ronald de Boer speelde in de eerste helft een perfecte partij als centrumspits. Na rust werd hij wat feller op de huid gezeten door verdediger Taribo West en wat minder aangespeeld door zijn ploeggenoten.

Frank de Boer had alles onder controle in het centrum van de defensie. Hij werd voor de verandering wegens de afwezigheid van Danny Blind geassisteerd door de negentienjarige Mario Melchiot. Ronald de Boer vond dat de jeugdspeler wat vaak met de bal dribbelde en te weinig doorschoof naar het middenveld, maar defensief deed het talent weinig fout.

Van Gaal had hem ook nog als rechtsback kunnen opstellen, maar hij gaf er de voorkeur aan de ervaren Marcio Santos op de beste speler van Auxerre te laten spelen, de linkerspits Bernard Diomede. Melchiot werd bij zijn internationale debuut geconfronteerd met de veel minder getructe centrumspits Lilian Laslandes en dat karwei overleefde hij zonder kleerscheuren.

Van Gaal: “De ervaring leert dat debutanten uitermate geconcenteerd hun werk doen. Ze weten bovendien extra krachten aan te wenden. Maar ook andere spelers waren vanavond bijzonder gemotiveerd. Je moet niet denken dat ze maandag een prettig gevoel hadden na die 2-0 nederlaag.”

De technisch directeur van Ajax kon ook tevreden zijn over het spel van Kiki Musampa. De linkshalf voerde zijn opdracht uitstekend uit en oogt defensief in veel opzichten als de nieuwe Edgar Davids. Toch zal Musampa straks Richard Witschge weer voor zich moeten dulden.

Ronald de Boer nam het op voor de teruggekeerde middenvelder die wat overbelast is geraakt. “Witschge heeft vorig seizoen tachtig wedstrijden gespeeld. Daar kwam het EK nog eens achteraan. Hij heeft het nu even moeilijk. Maar als straks de Witschge weer opstaat zoals we die kennen van het EK, dan zet hij Overmars per wedstrijd twintig keer vrij voor het doel.”

Dan zal de linksbuiten wel meer aan kracht moeten winnen. Na een tamelijk machteloos optreden werd Overmars gisteravond in de 62ste minuut vervangen door het talent Rody Turpijn. Ronald de Boer vroeg ook om geduld voor de aan zijn knie geopereerde Overmars. “Het is niet niks als je acht maanden bent weggeweest. Ik heb een keer acht weken niet kunnen voetballen en had toen al de grootste moeite om weer op mijn oude niveau te komen.”

De Braziliaan Marcio Santos speelde nog zwakker dan Overmars. Na een jaar van veel blessureleed maakt de verdediger niet de indruk dat hij als mandekker blij is dat hij eindelijk weer kan spelen. Hij werd regelmatig door Diomede voorbijgelopen. Dat was Louis van Gaal evenmin ontgaan. “Santos werd twee keer aan de binnenkant verslagen. Maar die Diomede is natuurlijk wel een aardige linkerspits.”

Ajax schudde alle ellende van de afgelopen weken al na drie minuten van zich af. Jari Litmanen, vorig seizoen topscorer van de Champions League met negen treffers, schoot een voorzet van Tijjani Babangida nogal curieus met de buitenkant van zijn rechtervoet in de linkerbovenhoek. De Nigeriaanse rechtsbuiten, die de hele wedstrijd met snelle lange rushes goed profiteerde van de ruimte op de vleugels, kreeg daarna nog twee kansen om de marge snel te vergroten. Ook Ronald de Boer en Litmanen hielpen een paar royale mogelijkheden om zeep. Daaruit bleek dat Ajax nog altijd niet in goede doen is.

Auxerre zag afgelopen zomer Corenthin Martins (Deportivo La Coruna), Laurent Blanc (FC Barcelona) en Christophe Cocard (Olympique Lyon) vertrekken. Trainer Roux: “Wij wilden Babangida hebben, maar konden niet tegen Ajax opbieden. Verder denk ik dat Ajax er vanavond toch behoorlijk representatief uitzag. Misschien ontbraken er drie spelers, meer niet. Het verhaal van de niet-fitte spelers wordt overdreven. Overmars en Litmanen zijn al weer aardig in goede doen.”

Roux beseft dat Auxerre er in Groep A niet rooskleurig voorstaat: “Wij hebben een heel slechte start gemaakt, ook omdat Grasshoppers met 3-0 heeft gewonnen van Glasgow Rangers. En Ajax heeft gewoon een betere ploeg dan wij. Auxerre is nog een beginneling in de Champions League.”