Lovers wil treindiensten op vier lijnen in Randstad

DEN HAAG, 10 SEPT. Rederij Lovers, exploitant van de Kennemerstrand Expres tussen Amsterdam en IJmuiden, wil op nog vier trajecten treinen laten rijden. Volgend voorjaar moet tussen Amsterdam en Leiden de 'Keukenhof Expres' van start gaan, enkele maanden daarna gevolgd door forensentreinen op de trajecten Amsterdam-Hilversum, Amsterdam-Haarlem en Utrecht-Hilversum-Amsterdam-Schiphol-Leiden-Rotterdam, respectievelijk 'Gooise Expres', 'Spaarne Expres' en 'Randstad Expres' genoemd.

Lovers heeft vorige week bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat een vergunning aangevraagd voor het exploiteren van het spoorwegnet en deelvergunningen voor deze vier trajecten, zo werd vanmorgen bevestigd. Het ministerie “staat in beginsel positief tegenover concurrentie op het spoor” en zal “de aanvraag op z'n merites beoordelen”, aldus een woordvoerder.

De aanvraag wordt niet alleen door het ministerie beoordeeld; namens de overheid verdeelt Railned de capaciteit van het spoorwegnet. Een woordvoerder van deze organisatie wees er vanmorgen op dat op het spoor tussen Leiden en Amsterdam “nog wel ruimte zit”, maar dat bij voorbeeld Amsterdam-Utrecht “lastig zal worden”. Spoorverdubbeling daar hangt samen met de komst van de hoge-snelheidslijn naar het oosten, waarover nog geen besluit genomen is.

Lovers wil van de Keukenhof Expres een uurdienst maken, met station Lisse als tussenstop. De drie andere treindiensten zouden in de nieuwe dienstregeling (1997/98) moeten worden opgenomen. Lovers-directeur P. Sul zei vanmorgen dat hem daarbij op werkdagen halfuurdiensten in de spits voor ogen staan, 's morgens van half zeven tot half tien en in de namiddag tussen vier en zeven uur. Tussendoor moeten uurdiensten komen. Tussen Amsterdam en Hilversum schrapte de NS eerder de intercity-verbinding.

Lovers wil voor de forensentreinen gereserveerde plaatsen. Er komt geen eerste klas, maar wel “meer comfort voor de prijs van een tweede-klaskaartje”, aldus Sul. Ook zal het in de forensentreinen mogelijk zijn voor een kort traject een staplaats te reserveren, die dan de helft kost van een zitplaats.

De NS beraadde zich vanmorgen langdurig op “de nieuwe situatie”, zoals een woordvoerder het uitdrukte. Aan het einde van de morgen brachten de spoorwegen een verklaring uit waarin zij stellen zo snel mogelijk “een helder standpunt van de minister over concurrentie” te willen. NS-topman R. den Besten waarschuwde eerder voor 'Engelse toestanden' als concurrenten worden toegelaten op wat de spoorwegen als het rompnet beschouwen.

Vorig jaar ging de Tweede Kamer akkoord met eventuele aanbesteding van onrendabele treindiensten vanaf 1998.

Pagina 16: NS vreest overbezetting op net

De NS leverde bij het ministerie een lijstje in van dertig treindiensten die daarvoor volgens de spoorwegen in aanmerking komen. De rest van het spoorwegnet moet volgens de spoorwegen zo veel mogelijk intact blijven; de onrendabele diensten die daarop worden uitgevoerd, zou het bedrijf slechts in stand kunnen houden dankzij financiële 'kruisbestuiving' door de rendabele intercity-diensten.

In de verklaring die de NS vanmorgen opstelde staat dat de spoorwegen vrezen dat als er concurrentie op het rompnet komt, de spoorwegen wegens het overbezette spoorwegnet zullen moeten snijden in de dienstregeling. Dit zou “de samenhang niet ten goede komen” en kan, aldus de NS, “niet de bedoeling zijn van het verkeer- en vervoersbeleid”.

Het ministerie van Verkeer en Waterstaat verwacht in november meer duidelijkheid te verschaffen over de voorwaarden waaronder concurrentie in het openbaar vervoer gestalte kan krijgen. Railned is nog bezig met het opstellen van regels voor de toedreding tot het spoor. De initiatieven van Lovers, streekvervoerderholding VSN en het Amerikaanse Vancom, die eveneens hebben aangekondigd treinen te willen laten rijden, komen voor het ministerie sneller dan gedacht.

Lovers-directeur P. Sul zei vanmorgen dat er weliswaar “veel gedoe is over concurrentie op het spoor”, maar dat “de NS ook aan ons verdient”. Zo heeft NS Railinfrabeheer een provisorisch perron gebouwd in IJmuiden. NS Cargo verhuurt de diesellocomotieven. Sul: “We kopen straks wellicht onderhoud en opleidingen in. Voor dat soort dingen is de NS toch een zelfstandig bedrijf geworden?”

Lovers hoeft geen subsidie voor het exploiteren van de vier treindiensten waarvoor nu een aanvraag is ingediend. “Volgens ons investeringsplan is dat niet nodig”, aldus Sul. “Dat hele verhaal over rendabel en onrendabel, daar staan wij buiten. Wat een treindienst opbrengt, heeft te maken met hoe je die exploiteert en waar je de kosten aan toerekent.”