Archiefruil Rusland en Liechtenstein

MOSKOU, 9 SEPT. Rusland en het vorstemdom Liechtenstein gaan archieven ruilen. Rusland geeft binnenkort de Liechtensteinse staatsarchieven terug in ruil voor historische documenten over de moord op de laatste tsaar.

Een akkoord over de ruil is vorige week in de Liechtensteinse hoofdstad Vaduz ondertekend door de vorst van Liechtenstein, Hans Adam II, en de Russische minister van Buitenlandse Zaken, Jevgeni Primakov.

De archieven van Liechtenstein bevinden zich in Moskou sinds de Tweede Wereldoorlog, toen ze door Russische soldaten als oorlogsbuit werden meegenomen. Liechtenstein op zijn beurt bezit het zogenoemde Sokolov-archief; dit archief werd onlangs door vorst Hans Adam op een veiling van Sotheby in Londen aangekocht - mogelijk met het oog op de aanstaande ruil.

Het Sokolov-archief is genoemd naar Nikolaj Sokolov, een officier van het Witte leger dat in de Russische burgeroorlog tegen de bolsjewieken vocht. Hij stelde in 1917 een onderzoek in naar de omstandigheden waaronder tsaar Nikolaas II en zijn familie door de bolsjewieken waren vermoord. Dat gebeurde in Jekaterinenburg, dat kort na de moord op de tsarenfamilie door de Witten op de 'Roden' werd veroverd. Sokolov onderzocht de plaats van de moord, ondervroeg getuigen, inclusief een lid van het executiecommando, en zocht - tevergeefs - naar de plaats waar de keizerlijke familie was begraven. Na de nederlaag tegen de bolsjewieken vluchtte hij naar het Westen, met medeneming van zijn documenten.

De ruil van de archieven kan een controversieel precedent scheppen voor landen die in de oorlog door Russische soldaten geroofde kunstcollecties opeisen, omdat Liechtenstein met de ruil impliciet de rechtmatigheid erkent van de Russische bezitsaanspraak op de Liechtensteinse archieven. Geen enkel ander land erkent dat de indertijd tegen alle internationale conventies in geroofde kostbaarheden zich rechtmatig in Rusland bezit bevinden. (AP)