Somalië-affaire zet grote druk op generaal Canada

OTTAWA, 7 SEPT. Generaal Jean Boyle, die begin dit jaar werd benoemd tot hoogste militair van het Canadese leger, staat onder druk om zijn functie neer te leggen. Hij heeft tegenover een journalist informatie achtergehouden over moorden die Canadese soldaten in 1993 begingen in Somalië. Daarmee heeft hij de wet tot openbaarheid van overheidsgegevens geschonden.

Boyle deed die bekentenis tijdens zijn negen dagen durende getuigenis voor een enquête-commissie in Canada die de misdragingen van het leger in Somalië onderzoekt. Canadese soldaten martelden tijdens een vredesmissie een zestienjarige Somaliër dood die in hun kamp gevangen was genomen. Een aantal andere Somalische indringers werd op afstand doodgeschoten.

De enquête naar de toedracht van die incidenten is vier maanden lang verwikkeld geweest in verhoren over vermeende pogingen van het Canadese defensie-apparaat om ze in de doofpot te stoppen. Tijdens zijn verhoor beschuldigde Boyle, die in zijn vorige functie verantwoordelijk was voor contacten van defensie met de media, onderschikten van stelselmatige vervalsingen van militaire documenten met pijnlijke informatie over de affaire. Voor die vervalsingen zouden ondergeschikten van hem verantwoordelijk zijn geweest, zonder hem daarvan op de hoogte te brengen.

Boyle heeft, volgens eigen zeggen, zelf niet meer gedaan dan één enkel document een andere naam geven, waardoor het voor de media onvindbaar werd. Boyle vindt dan ook dat hij alleen 'de geest van de wet' heeft geschonden.

Na aandringen van de enquêtecommissie gaf Boyle weliswaar toe dat hij verantwoordelijk was voor de handelingen van zijn ondergeschikten, maar hij voegde eraan toe geen schuld op zich te nemen voor fouten waar hij niets van wist en er niet aan te denken zijn functie neer te leggen. “Als stafchefs hun ontslag indienden telkens als een van hun ondergeschikten een fout maakte, zou er nooit sprake zijn van leiderschap”, aldus Boyle.

Oppositiepartijen in het Canadese parlement denken daar anders over. “Door zijn ondergeschikten de schuld te geven, heeft Generaal Boyle zichzelf volkomen vervreemd van het leger”, zei oppositieleider Michel Gauthier.

Zodra het Canadese parlement later deze maand terugkeert van zomerreces, zal Gauthier het aftreden eisen van zowel Boyle als David Collenette, de Canadese minister van defensie. Collenette wees Boyle persoonlijk aan tot stafchef en verdedigt hem nog altijd fel. De enquêtecommissie heeft de verhoren over de afwikkeling van de Somalië-missie, waarvoor oorspronkelijk drie dagen waren gereserveerd, nu afgerond en zal zich vanaf maandag concentreren op de eigenlijke gebeurtenissen in Somalië. “Door zijn ondergeschikten de schuld te geven, heeft generaal Boyle zichzelf volkomen vervreemd van het leger”, aldus oppositieleider Michel Gauthier. Het eindrapport van de commissie moet in maart 1997 klaar zijn.