Berggruen geeft collectie in bruikleen

ROTTERDAM, 6 SEPT. De Parijse kunsthandelaar Heinz Berggruen heeft negentig 19de- en 20ste-eeuwse schilderijen, sculpturen en grafische bladen in tienjarig bruikleen gegeven aan zijn geboortestad Berlijn. Vanaf vandaag zijn de werken van onder anderen Cézanne, Klee, Braque, Van Gogh en Picasso tentoongesteld in het zogenaamde Antikenmuseum van Slot Charlottenburg in Berlijn.

Picasso is met dertig schilderijen en bladen, waaronder de belangrijke schilderijen 'La femme au pullover jaune' en 'Fernande' de best vertegenwoordigde kunstenaar.

De 82-jarige Berggruen, zoon van een handelaar in kantoorartikelen, moest in 1936 op 22-jarige leeftijd de stad Berlijn verlaten. Het leefklimaat voor de joodse inwoners nam steeds bedreigender vormen aan. Hij vestigde zich aan het eind van de jaren veertig in Parijs, waar hij een vooraanstaand kunsthandelaar werd en een collectie vergaarde die nu zo'n 700 miljoen gulden waard is. In de tussenliggende jaren was hij als vertaler, verbonden aan het museum voor moderne kunst van San Francisco, in aanraking gekomen met de schilderkunst. Ook een relatie met de Mexicaanse kunstenares Frida Kahlo droeg bij aan zijn interesse voor de beeldende kunst.

“Ik voel me nog steeds verbonden met mijn geboorteland”, schrijft Berggruen in zijn binnenkort in boekvorm verschijnende memoires die nu als feuilleton in de Frankfurter Allgemeine Zeitung worden afgedrukt. “Dat Duizendjarig rijk heeft daar niets aan veranderd.” Berggruen verschilt daarin van lotgenoten als de fotografe Gisèle Freund, die wèl met Duitsland brak. “Misschien komt dat ook omdat ik mijn ouders niet in de holocaust heb verloren”, aldus Berggruen.

Eerder schonk de verzamelaar negentig schilderijen van Paul Klee aan het Metropolitan Museum in New York. Ze werden meteen in depot opgeslagen. “Die fout wil ik niet weer maken”, aldus Berggruen, die, afhankelijk van 'de echo die de collectie bij het Berlijnse publiek teweegbrengt', in het jaar 2006 verlenging van de bruikleen dan wel schenking daarvan zal overwegen.