Steun Jeltsin voor akkoord nog onzeker

MOSKOU, 5 SEPT. In Moskou is de machtsstrijd, die zich concentreert rond het vredesakkoord dat president Jeltsins veiligheidsadviseur Aleksandr Lebed onlangs met de Tsjetsjenen sloot, nog niet beslist. Lebed reist vandaag voor een tweedaags bezoek naar Tsjetsjenië.

Wat hij daar gaat doen is onduidelijk. President Jeltsin heeft nog steeds niet openlijk en ondubbelzinnig zijn steun betuigd aan het controversiële vredesakkoord. De enige aanwijzing dat hij het akkoord steunt, is een uitlating in die richting van premier Tsjernomyrdin, eerder deze week. Hij zei toen tijdens een bezoek aan een Kaukasische deelrepubliek dat Jeltsin 'volledig' achter het vredesakkoord met de Tsjetsjenen staat. Maar die uitlating is alleen door het Russische persbureau Itar-Tass gemeld, en niet door journalisten van andere Russische en internationale persbureaus en kranten die Tsjernomyrdin vergezelden.

Nieuwe twijfels werden gisteren gewekt door de lof die Jeltsin had voor zijn minister van Binnenlandse Zaken, Anatoli Koelikov, de man wiens ontslag onlangs door Lebed werd geëist: “Hij eruit of ik eruit”, zei Lebed toen letterlijk. Koelikov is volgens Lebed verantwoordelijk voor het militaire fiasco in Tsjetsjenië. De minister kreeg gisteren ter gelegenheid van zijn vijftigste verjaardag van Jeltsin een hoge onderscheiding. In een boodschap liet Jeltsin Koelikov weten “groot respect te hebben” voor zijn “professionele en persoonlijke kwaliteiten”; de onderscheiding was een beloning voor zijn “verdiensten voor Rusland”.

Verdere twijfel over Jeltsins steun aan Lebed werd gisteren gewekt door de chef van Jeltsins persoonlijke staf, Anatoli Tsjoebais. Deze zei dat “Lebed weliswaar Rusland niet heeft vernietigd en ook geen capitulatie heeft getekend” maar dat hij aan de andere kant “ook geen Nobelprijs verdient”. Tsjoebais sloot bij voorbaat de mogelijkheid uit dat Tsjetsjenië zich ooit van Rusland zal kunnen afscheiden en wilde ook niets weten van speciale banden tussen Rusland en Tsjetsjenië.

Het vredesakkoord voorziet in een bestand, een vertrek van de Russische troepen en een uitstel van het besluit over de status van Tsjetsjenië tot 31 december 1991. Het akkoord is zo controversieel in Rusland omdat het vertrek van de Russische troepen kan worden gezien als een mislukking van de militaire operatie en een capitulatie, en omdat het uitstel van de beslissing over de status van Tsjetsjenië de mogelijkheid openlaat dat de opstandige republiek zich in de toekomst alsnog van Rusland kan afscheiden. Gisteren nog bestempelde de communistische leider Gennadi Zjoeganov het vredesakkoord als “een politieke en morele nederlaag”. Ook burgemeester Loezjkov van Moskou, een invloedrijke bondgenoot van Jeltsin, liet zich zeer kritisch uit over het vredesakkoord. (Reuter, AP, AFP)