Zwijgen werkte in voordeel xtc-koerier

SINGAPORE, 4 SEPT.Door twee dagen lang te zwijgen tegenover een Singaporese rechter heeft Ton A. een lichtere straf gekregen dan algemeen was verwacht. De 48-jarige Nederlander, die op 9 juni van dit jaar op de Singaporese luchthaven werd aangehouden met 2.238 xtc-pillen op zak, besloot gisteren na overleg met zijn advocaat niet te getuigen in het proces dat tegen hem gevoerd werd.

Die beslissing bleek uiteindelijk een goede. De Singaporese rechter Yap Siew Yong veroordeelde Ton A. tot zes jaar cel en tien stokslagen. Dat is slechts een jaar en vijf stokslagen meer dan de minimumstraf die de Nederlander had kunnen krijgen voor de twee aanklachten die er tegen hem liepen.

Die relatief lichte straf heeft Ton A. grotendeels te danken aan Mr. P. Suppiah, zijn Singaporese advocaat. Suppiah, die in 1991 de Nederlands-Oostenrijkse Maria Krol van de strop wist te redden nadat er heroïne in haar bagage was gevonden, maakte het de openbare aanklager knap lastig. De Singaporees concentreerde zich in de verdediging van zijn cliënt op de weinig consistente wijze waarop Ton A. door de politie verhoord was en op het chemisch onderzoek van de pillen (211 van de 2.238 pillen werden in een laboratorium onderzocht maar alle bewijsmateriaal blijkt nu vernietigd te zijn). Daardoor werd de aandacht afgeleid van de motieven van Ton A. om de xtc-pillen mee te nemen op zijn reis naar Indonesië.

Het relaas van Ton A. rammelt aan alle kanten en roept meer vragen op dan het beantwoordt. De Hagenaar zou volgens zijn eigen lezing niet hebben geweten dat er xtc-pillen zaten in de zeven sigarettenpakjes die hij bij zich droeg toen hij werd aangehouden. A. verklaarde de pakjes te hebben gekregen van 'Ben', een vriend die hij een paar weken voor zijn vertrek had leren kennen in het casino van Scheveningen. Toen A. in een restaurant op Schiphol zat te wachten tot zijn vertraagde KLM-vlucht naar Singapore vertrok, werd hij op de schouder getikt door deze Ben. Die vroeg hem of hij wat 'ubat' (Indonesisch voor 'medicijnen') wilde meenemen voor een familielid van hem in Soerabaya. Ben had zelf willen gaan, maar alle 'last-minute' vluchten zaten vol, beweert A.

Ton A. stemde toe en heeft naar eigen zeggen nooit gecontroleerd wat er nu precies in de zeven pakjes zat. Evenmin vroeg hij zijn 'vriend Ben' waarom hij deze medicijnen in lege sigarettenpakjes en niet in medicijnpotjes had verpakt. En zo zijn er meer vragen: Waarom stapte A. in Singapore uit en kocht hij daar op de luchthaven een enkele reis Soerabaya terwijl hij een retourticket Amsterdam-Bali op zak had? En waarom had hij alleen handbagage bij zich?

Naar alle waarschijnlijkheid had Ton A. gewoon in Soerabaya aan kunnen komen, als hij de aluminiumfolie uit de zeven sigarettenpakjes had verwijderd. Nu ging door deze folie de metaaldetector zoemen en werd hij door beveiligingsbeambten van de Singaporese luchthaven gefouilleerd. “Achteraf mag hij blij zijn dat zijn vriend geen heroïne in die pakjes had gestopt”, concludeerde een Singaporese toeschouwer van het proces. In dat geval had A. gisteren de doodstraf gekregen en was hij bijgeschreven in het rijtje van bijna 270 veroordeelden die via de strop in Singapore aan hun einde kwamen. In bijna de helft van die gevallen betrof het drugssmokkel.

Singapore kent geen doodstraf voor het importeren, smokkelen of gebruiken van xtc (ecstasy). Nog niet, zo lijkt het, want de autoriteiten hebben de straffen voor het verhandelen en gebruiken van de 'dansdrug' deze zomer aanzienlijk verzwaard. Op de eerste dag van het proces tegen A. werd een paar zalen verderop in het gebouw een zestienjarige Singaporees tot negen maanden cel veroordeeld nadat hij was betrapt op het slikken van zes xtc-pillen.

Ton A. is de eerste buitenlander die in Singapore is aangehouden en bestraft voor de import van xtc. Zijn zaak moet een voorbeeldwerking hebben naar de buitenwereld. “Het is nodig een duidelijk signaal af te geven dat Singapore hard optreedt tegen diegenen die onze drugswetten overtreden”, zei de rechter gisteren bij haar uitspraak.

Hoewel A. gisteren zei in beroep te willen gaan, raadde zijn advocaat hem aan daar nog een nachtje over te slapen. In Singapore wordt in hoger beroep meer dan eens een zwaardere in plaats van een lichtere straf uitgedeeld. Als Ton A. in hoger beroep vragen moet beantwoorden over zijn reis wordt het risico van een hogere straf groot.