Nieuwe normen voor een zakelijk collectief

NOORDWIJK, 31 AUG. Belangrijker dan een goed resultaat in de oefenwedstrijd tegen wereldkampioen Brazilië is vanavond het bewijs dat het Nederlands elftal weer opereert als eenheid. De wonden van het Europees kampioenschap, waar Oranje ten onder ging aan verdeeldheid, zijn nog vers. Echt uitgesproken lijken de onderlinge meningsverschillen niet. Kennelijk hebben alle partijen ingezien dat er geen noodzaak bestaat voor een verzoeningsgesprek.

“Ik wil van Oranje geen praathuis maken”, zegt bondscoach Guus Hiddink. Het Nederlands elftal gaat richting het wereldkampioenschap in Frankrijk (1998) niet verder als een vriendenploeg, maar als een zakelijk collectief waarbinnen Hiddink de normen en waarden bepaalt. Zo hoort het misschien ook, of het werkt zal de praktijk moeten uitwijzen.

De gebroeders De Boer hebben genoegen genomen met de nieuwe wetgeving van Hiddink. Zij eisten aanvankelijk een gesprek met de bondscoach én de spelers. De kritiek van internationals als Edgar Davids, Clarence Seedorf en Michael Reiziger was met name Ronald de Boer in het verkeerde keelgat geschoten. Tenslotte had hij zich voor de wedstrijd tegen Zwitserland sterk gemaakt voor het meespelen van Davids. Maar ook Ronald de Boer neemt nu genoegen met het nieuwe regime dat Hiddink de spelers heeft opgelegd.

Daarin is nadrukkelijker dan voorheen vastgelegd dat de internationals elkaar niet meer mogen bekritiseren na een wedstrijd. Danny Blind zou dat in de ogen van Davids en Seedorf na het duel met Schotland wel hebben gedaan. Toen verweet de gestopte aanvoerder het tweetal onverantwoord aanvallend spel in het hart van het team. Hij stond daarin niet alleen. Hiddink had er zelfs al een term voor bedacht. Het was “te druistig” wat die twee deden in de spil van het elftal.

Ronald de Boer vindt dat alle interne strubbelingen van het EK nu maar met de mantel der liefde moeten worden bedekt. “Ik ben gewend om na de wedstrijd een analyse te geven. Het is nooit mijn bedoeling geweest de voetbalkwaliteiten van Davids of Seedorf ter discussie te stellen, want die zijn gewoon goed. Alle spelers zullen zich na de wedstrijden nu moeten beperken tot standaardantwoorden. Ik heb dit onderwerp bij Ajax ook ter sprake gebracht. En daar werd gezegd: 'Als sommige spelers problemen hebben met een duidelijke mening, heb je daar rekening mee te houden'. Ik ben niet rancuneus. Alles wat over mij is beweerd, heeft me wel degelijk pijn gedaan. Ik heb mijn woordje daarover gezegd. Maar nu is er genoeg geluld en gaan we met een schone lei verder.”

Het verleden kan echter niet zomaar worden begraven. Dat geeft zelfs Hiddink toe. Het blijft de vraag of de machtsstrijd binnen Oranje, die de bondscoach tot zijn leedwezen ook bespeurde, is beslecht met de aanstelling van Frank de Boer als aanvoerder. De ene helft van de tweelingbroers fungeert ook bij Ajax als vervanger van Blind. En op het EK zou hij zijn stand-in zijn geweest, ware het niet dat hij verstek moest laten wegens een spierblessure. Zal de ambitieuze Seedorf, gesteund en gestuurd door zijn even fanatieke vader Johan, deze natuurlijke pikorde accepteren? Op het EK wilde hij Blind niet als leider zien, ofschoon de Zeeuw ook voor hem een onwaarschijnlijke hoge premie uit het vuur had gesleept in onderhandelingen met de KNVB. Hiddink hoopt dat alle kampen binnen Oranje van het EK hebben geleerd.

De bondscoach zal tussen nu en de eerste kwalificatie-interland tegen Wales (5 oktober) een gesprek hebben met Davids. Met de woorden “de bondscoach moet zijn hoofd niet in de reten van andere spelers steken”, bestelde Davids in Engeland zijn retourticket op het EK. Het is nooit Hiddinks bedoeling geweest de rebel al voor de ontmoeting met Brazilië uit te nodigen. Ofschoon het voor de hand lag dat er een onderhoud zou volgen toen Davids rond 14 augustus met zijn nieuwe club AC Milan in Amsterdam was, koos Hiddink ervoor het antwoordapparaat van Davids in te spreken. Daarop kreeg hij geen reactie, hoewel Hiddink via zaakwaarnemer Sigi Lens vernam dat de linkshalf weer graag voor Oranje wil uitkomen. Davids heeft tenslotte niet bedankt voor het Nederlands elftal, hij werd in Engeland uit het trainingskamp verwijderd. Begrijpelijkerwijs zegt Hiddink dat er niettemin wel “een telefoontje uit Milaan had kunnen komen”.

Davids mag zich weer international noemen als hij met de bondscoach heeft doorgenomen “hoe het is, hoe het was en hoe het zal zijn.” Daarnaast zal hij net als iedere andere Oranje-speler vormbehoud moeten tonen. “Als hij speelt in het eerste van Milan is dat een pré”, aldus Hiddink. Davids fungeert bij Milan voorlopig nog als wisselspeler.

Hiddink hoopt verder dat met een democratisch gekozen Oranjeraad de invloed van de vijfde colonne achter het Nederlands elftal wordt teruggedrongen. In Engeland speelde ook het conflict tussen het bedrijf Sportpromotion (dat onder anderen Danny Blind en Ronald de Boer vertegenwoordigt) en de VVCS (Davids, Reiziger, Kluivert) een belangrijke rol. Sommige zaakwaarnemers gebruiken de speler als instrument om een monopoliepositie proberen te verwerven in het makelaarswereldje. Het feit dat de Oranjeraad werd opgeheven was een doorn in het oog van de spelersvakbond VVCS die nog steeds botst met de afgescheiden Rob Jansen van Sportpromotion. Hoe goed Blind in zijn eentje de honneurs ook waarnam.

Alle potentiële internationals kunnen nu hun vertegenwoordiger kiezen in de Oranjeraad-nieuwe-stijl, waarin al enkele spelers een zetel hebben gekregen. Aanvoerder Frank de Boer namens Sport Promotion, Seedorf namens zichzelf, Johan de Kock namens Ger Lagendijk, Reiziger en Arthur Numan namens de VVCS. Advocate Ella Adriaanse, die Gullit, Van Basten en Rijkaard begeleidde, zal als secretaris optreden. Hiddink: “De spelers moeten nu in een breed front er ook zakelijk met elkaar kunnen uitkomen.”

Intussen blijft Rob Cohen, de schoonvader van Ronald de Boer, met behulp van advocatenkantoor Houthoff, op de achtergrond de portretrechten van de spelers beschermen. Sport7 en het maandblad Voetbal Magazine hebben een schadeclaim ontvangen van tienduizenden guldens omdat er zonder toestemming foto's zijn gebruikt van Ronald de Boer op respectievelijk een billboard en een affiche. In het conflict om de Topshots van Croky volgt binnenkort opnieuw overleg tussen de betrokken partijen. Ronald de Boer vindt dat er financieel gezien deze zomer al genoeg geld aan de neuzen van de spelers is voorbij gegaan. “Doordat we op commercieel niet één front hebben gevormd, konden we geen enkele grote vis binnenhalen. We hebben ontzettend veel laten liggen.”