Mogelijkheid van onderzoek val Srebrenica

DEN HAAG, 30 AUG. Minister Van Mierlo (Buitenlandse Zaken) wil vandaag zonder de bondgenoten te irriteren, samen met de andere leden van het kabinet, nagaan wat voor internationaal onderzoek naar de val van Srebrenica Nederland zou kunnen uitvoeren.

Ook moet de vraag worden beantwoord of na alle diplomatieke overleg de regering zelf nog een internationaal onderzoek voorstaat of dat zij er zich bij neerlegt dat er alleen nog een wetenschappelijk-historische terugblik komt.

In de Verenigde Naties bestaat weinig animo voor een internationaal onderzoek. Ook Veiligheidsraadsleden als Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten willen de zaak Srebrenica liever laten rusten.

De Tweede Kamer heeft in juni de regering in meerderheid gevraagd na te gaan of de mogelijkheid bestaat zo'n onafhankelijk onderzoek alsnog in te stellen. Eerder hadden alleen het CDA en GroenLinks daarom gevraagd, maar in juni volgden PvdA en D66. De VVD ziet niets in een verder onderzoek.

Gisteren wilde Van Mierlo in de Tweede Kamer nog geen mededelingen doen over zijn overleg met de VN. Wel omschreef hij zijn opdracht als het werk van een imker die zonder handschoenen een bijenkorf instapt. “Hij wordt in elk geval gestoken”, aldus Van Mierlo. Secretaris-generaal Boutros Ghali van de VN heeft de regering gevraagd wat voor onderzoek zij zich voorstelt.

Het is volgens een van de kabinetsleden moeilijk om “tot een formulering te komen over een nieuw onderzoek zonder daarbij de richting aan te geven die je op wilt. En als je dat doet kan je bondgenoten voor het hoofd stoten. Daar zijn we niet op uit.”

Met name Frankrijk heeft de regering laten weten dat Nederland moet ophouden met beschuldigingen richting Parijs. In berichten in deze krant is gemeld dat de Franse VN-commandant generaal Janvier luchtsteun aan de ingesloten Nederlanders in Srebrenica op 10 juli vorig jaar heeft opgehouden. Frankrijk zou een geheime afspraak hebben gemaakt met president Milosovic om luchtacties te staken. In dezelfde berichtgeving werd gezegd dat de VN Srebrenica moedwillig hebben opgegeven om hun troepen te kunnen hergroeperen.

Na navraag in New York, Parijs, Londen en Washington heeft de Nederlandse regering verklaard geen aanwijzingen te hebben dat Frankrijk doelbewust luchtsteun zou hebben opgehouden. Ook is het de regering niet bekend dat de VN Srebrenica moedwillig hebben laten vallen.

Nu vragen de VN aan Nederland welke vragen beantwoord moeten worden bij een nieuw internationaal onderzoek. Alleen het opstellen van de vragen kan al de indruk wekken dat er gewezen wordt naar schuldigen. Dat wil de regering voorkomen.

Ook wil Nederland niet meewerken aan de verdere verslechtering van het imago van de VN die met de uitvoering van een aantal vredesoperaties drastisch in de klem zijn geraakt.