Hoofdredacteur Van der Zee weg bij Het Parool

AMSTERDAM, 30 AUG. Het conflict binnen PCM Uitgevers over het reddingsplan voor dagblad Het Parool heeft een nieuw slachtoffer geëist. Gisteren maakte hoofdredacteur Sytze van der Zee bekend zijn functie neer te leggen omdat hij zich niet in de koers van de uitgever kan vinden.

Daarmee is het door Van der Zee ontwikkelde plan om Het Parool om te vormen tot een half formaat krant (tabloid) voor hoger opgeleide inwoners van de Randstad definitief van tafel. De redactie van de krant werkt op dit moment al onder leiding van adjunct-hoofdredacteur Mathijs van Nieuwkerk aan een bescheidener plan dat wel de goedkeuring van de directie kan wegdragen.

“Wij geloofden in het plan om op half formaat te gaan,” zegt Van der Zee. “Dat blijkt niet mogelijk omdat de directie het risico niet durft te nemen. Om dan je geloofwaardigheid te behouden, als hoofdredacteur en als mens, wordt het tijd op te stappen.” In mei vertrok PCM-directeur Ronald Blom om vergelijkbare redenen. Hij had samen met Van der Zee het vernieuwingsplan ontwikkeld en kwam daarbij in aanvaring met bestuursvoorzitter Cees Smaling van PCM, die in zijn ogen te harde eisen stelde. Ook adjunct-hoofdredacteur Toon Schmeink stapt op. Hij zou aan het einde van dit jaar al met VUT gaan, maar volgens Van der Zee “wil hij duidelijk maken dat hij achter mij staat en achter het plan”.

Het Parool lijdt jaarlijks naar schatting zo'n 10 miljoen gulden verlies en heeft al jaren te kampen met een teruglopende oplage. Volgens officiële gegevens heeft de krant nog dagelijks een betaalde oplage van 100.000 kranten, maar de werkelijke oplage ligt naar verluidt een stuk lager. Bestuursvoorzitter Smaling van PCM wil volgens Het Parool zelf dat de krant jaarlijks 7,5 miljoen gulden bezuinigt en daarbij twintig arbeidsplaatsen op de redactie schrapt. Onder die voorwaarden en zonder vooruitzichten op nieuwe investeringen wilde Van der Zee niet verder. “Ik had nog gehoopt dat het tabloid-plan wellicht gefaseerd uitgevoerd had kunnen worden. Maar zelfs dat bleek niet mogelijk.”

Voorzitter Milly van Stiphout van de identiteitsbewakende stichting achter Het Parool, die tevens de meerderheid van de aandelen van PCM in handen heeft, reageerde vanmorgen teleurgesteld op het vertrek van Van der Zee. “Ik vind het jammer dat Sytze niet de moed heeft gehad om door te gaan, maar ik begrijp het wel. Ik heb hem de afgelopen tijd zien aftakelen.”

Van Stiphout denkt dat het plan om Het Parool een nieuwe gedaante te geven binnen de uitgever geen kans heeft gekregen omdat iedere winst ten koste zou gaan van de Volkskrant en NRC Handelsblad, andere uitgaves van PCM. De uitgever zou er volgens Van Stiphout niets mee zijn opgeschoten om substantieel te investeren in de vernieuwing van Het Parool.

Volgens haar is dat mede het gevolg van de overname, vorig jaar, van de Dagbladunie door PCM, waardoor behalve de Volkskrant, Trouw en Het Parool ook NRC Handelsblad en het Algemeen Dagblad tot het krantenconcern gingen behoren. “Als alleen de Volkskrant last gehad zou hebben van een beter draaiend Parool, dan was dat nog tot daar aan toe geweest. Maar de Volkskrant en NRC Handelsblad, dat was te veel.” Van Stiphout kan zich de gedachtengang binnen de uitgever overigens wel voorstellen.

Smaling ontkent dat mogelijk verlies bij andere kranten een rol gespeeld heeft bij het afwijzen van het tabloid-plan voor Het Parool. “Die analyse deel ik niet. Concurrentie werkt breder. Winst bij een krant gaat ten koste van eigen kranten maar ook ten koste van andere kranten.”

Adjunct-hoofdredacteur Van Nieuwkerk is volgens Van der Zee “bewust uit de wind gehouden” om de fakkel over te kunnen nemen als hij zou opstappen. Van Nieuwkerk zelf zegt dat hij het enthousiasme voor het tabloid-plan deelde met Van der Zee, maar “ik deel niet de mening dat wij reddeloos verloren zijn als het plan niet door gaat. Er is voor Het Parool ook nog leven na het tabloid”. Van Nieuwkerk, die zegt geen kandidaat te zijn voor de opvolging van Van der Zee, erkent dat in de nieuwe plannen die nu worden besproken binnen de redactie de landelijke ambities van de krant minder aandacht krijgen. “In de nieuwe formule zullen we ons nadrukkelijker op groot-Amsterdam gaan richten, dat is wel duidelijk.”

Als hommage aan Van der Zee zijn voor- en achterpagina van Het Parool vandaag opgemaakt als tabloid.