Coffeeshop gemeente met wantrouwen begroet

DELFZIJL, 29 AUG. In coffeeshop De Corner in Delfzijl is de stemming niet al te best. Over een paar dagen opent even verderop de gemeentelijke coffeeshop Paradox. De Corner mag dan geen wiet of hasj meer verkopen. Er zit niets anders op dan te sluiten.

Een schuchtere jongen heeft net een paar gram wiet gekocht in De Corner en drinkt nog een kopje sterke koffie aan de bar. Hij piekert er niet over voortaan zijn wiet in Paradox te halen. “Dat is hetzelfde als een uitnodiging krijgen om een middagje op het politiebureau te komen.”

De gemeente Delfzijl opent vrijdag 'een gecontroleerd verkooppunt voor cannabisprodukten' en volgt hiermee, net als Zoetermeer en Heerhugowaard, het model-Bussum. In Bussum mag sinds vier jaar met instemming van de gemeente alleen een stichting softdrugs aan jongeren verkopen. Dit beleid is volgens de gemeente Bussum een succes. Delfzijl gaat verder. Ook hier is sprake van een stichting, maar de gemeente Delfzijl heeft deze zelf opgericht, terwijl in Bussum sprake was van een particulier initiatief. Bovendien geeft Delfzijl een eenmalige subsidie van vier ton.

Paradox stelt zich ten doel de overlast van coffeeshops te verminderen en het cannabisgebruik te ontmoedigen dan wel te reguleren. Wie niet te ontmoedigen valt, moet zijn of haar drugs op bewuste en verantwoorde wijze gebruiken, zo meldt het beleidsplan.

Aan de Oude Schans in Delfzijl, tussen een café en de openbare bibliotheek, is een pand gekocht dat is ingericht als coffeeshop. Een gemeentelijke coffeeshop, al spreekt de gemeente daar liever niet van. Want de stichting handelt in drugs, niet de gemeente. “Waar het spul vandaan komt weet ik niet en ik wil het niet weten ook”, zegt burgemeester E. Haaksman (VVD).

Het wantrouwen onder jongeren in Delfzijl is groot. Er doen geruchten de ronde dat er expres 'slappe drugs' zullen worden verkocht, dat er geheime camera's in Paradox komen, dat je je moet laten registreren en dat je ouders worden ingelicht. “Allemaal onzin”, zegt beheerder G. Kunst, met twee medewerkers in dienst van Paradox. “Alleen als het vermoeden bestaat dat iemand jonger is dan 18 jaar zullen we om legitimatie vragen. Wie jonger is dan 18 moet maar met zijn vader of moeder komen.” Kunst is voormalig cultureel werker; het bestuur wordt geleid door de Groningse jeugdhulp, Giska.

Op de menukaart van Paradox staan drie soorten wiet: skunk, afghaan en citral. De hasj-liefhebbers kunnen er terecht voor marokkaan, afghaan en ook exclusievere soorten. De prijzen liggen rond de tien gulden per gram, net zo veel als in andere coffeeshops. Iedereen kan straks in Paradox terecht voor maximaal vijf gram per dag, ook Duitsers. Kunst: “Die verwachten we hier niet al te veel. In Groningen kunnen ze meer krijgen.”

Twee dagen voor de opening wordt nog druk getimmerd aan het steriele, lichte interieur. De bar is net geplaatst. Er komen nog een vitrine met een hennepexpositie en een videoruimte waar voorlichting wordt gegeven.

Pagina 3: Hasj verkocht met bijsluiter

Omwonenden, vooral ouderen, zijn deze ochtend op bezoek om zich over het hoe en waarom van de coffeeshop te laten voorlichten. Een vrouw slaat hard met haar hand op tafel. “Een schande. Ik geloof er niks van dat de overlast minder wordt.” Boos loopt ze weg. Een bejaarde man ziet er ook niks in. “Ze kopen het hier en gaan het op straat verhandelen aan kinderen onder de achttien. Een coffeeshop van de gemeente midden in het centrum. Dat kan toch niet.” De kritische omwonenden weigeren hun naam te zeggen. “We willen onze ruiten heel houden”, foetert de boze vrouw.

De drugs worden verkocht met een bijsluiter. “Gebruik hasj en wiet voor je plezier en niet om stress en onzekerheid weg te roken. Met een joint los je geen problemen op”, is een van de 'hasj- en wiettips'. Paradox is geen welzijnsorganisatie, beklemtoont Kunst. Maar jongeren die te vaak komen en te veel gebruiken zullen hierop wel worden aangesproken. “Iemand die elke dag vijf gram komt halen heeft een probleem. Die zullen we helpen.”

Naast softdrugs komen allerlei gezonde sapjes, thee en koffie op de menukaart. Geen cola, snoep of chips. Alleen gezonde produkten, zegt Kunst. “We konden wel zo'n apparaat van Coca Cola krijgen, maar daar willen we geen reclame voor maken.”

Verkoopster Carina Kraan zit achter de bar bij De Corner. Ze baalt van de gemeentelijke coffeeshop, want binnenkort is ze haar baantje kwijt. De gemeente als drugsdealer, ze begrijpt er niets van. “Er is hier in twee jaar nooit gedonder geweest.” En wat helpt het allemaal? De jeugd is volgens haar massaal aan de ecstacy en de speed. “Ik ga wel eens naar housefeesten. Daar zie je jongens en meisjes van dertien, veertien jaar helemaal doordraaien. Dat is echt beangstigend.”

De beheerder wil niet zeggen waar Paradox de hasj en wiet inkoopt. Kunst maakt daarvoor gebruik van de contacten die hij in cultureel- en jongerenwerk heeft opgedaan. Ook de opgebouwde kennis van de Bussumse collega's wordt benut. “De inkoop loopt via de meest bonafide schakel die er is.” In dit verband is er volgens hem een verschil tussen illegaal en crimineel. “En wij doen geen zaken met criminelen.”

De inkoop is een gevoelig punt, erkent burgemeester Haaksman. “De Tweede Kamer heeft ruimte gegeven voor lokale experimenten, maar dat de drugs via de achterdeur naar binnen moeten is nog een probleem.” De softdrugs worden legaal verkocht, maar de toeleveranciers kunnen op weg naar Delfzijl worden gearresteerd. Haaksman wil dat minister Sorgdrager (Justitie) hiervoor een oplossing biedt, bijvoorbeeld door meer huisteelt toe te staan. Maar hasj komt uit het buitenland. “Dat blijft lastig”, zegt Haaksman.