Bulldozers in de flipperkast

3-D Ultra Pinball, Homesoft, ƒ 79,95

Flipperen is een verslavende sport. Als je er eenmaal aan begint, jaag je er in één kroegavond zo tientallen guldens doorheen. Grotere vaardigheid, meer punten, nieuwe records.

Flipperen is fysica plus boekhouden, en zodoende vrij makkelijk op de computer na te bootsen. Het aardige van flipperen op de pc is bovendien dat je het kunt doen wanneer je wilt en dat het niets kost, behalve de eenmalige aanschaf van een programma. Je mist natuurlijk ook het een en ander. De sfeer van café of speelhal bijvoorbeeld, en de mogelijkheid aan de kast te schudden om net nog een bal te redden, met het opwindende risico van tilt.

Toch is de flippersoftware met het jaar gelikter geworden. De 'kasten' kregen meer grafisch detail, het gedrag van de bal werd realistischer, de geluidseffecten imposanter. Het voorlopig hoogtepunt is 3-D Ultra Pinball, een spel op CD-ROM dat niet probeert een flipperkast zo goed mogelijk na te bootsen, maar dat dingen doet die in het echt helemaal niet kunnen (van echte 3-D is geen sprake - je ziet de flipperkast in perspectief, dat is alles). Om een voorbeeld te noemen, de bal kan op de ene plek verdwijnen en op de andere weer materialiseren. Dat maakt het spel sneller en opwindender omdat er geen tijd nodig is voor het afleggen van de weg van A naar B. Teleporteren, met een leuk space-effect in beeld en geluid, is makkelijker, sneller en leuker.

Bij echte flipperkasten kun je soms de bal naar een hoger gelegen sub-flipperkast schieten. 3-D Ultra Pinball gaat een paar stappen verder. Er zijn verborgen niveaus, dat wil zeggen onzichtbare flipperkasten waar je belandt als je voldoende punten hebt gescoord. Ook de speler wordt zo nu en dan dus geteleporteerd.

Intussen is het op het speelveld van de kast een komen en gaan van vreemdsoortige objecten. Miniatuur bulldozers rijden binnen; als je deze raakt gaan ze met een spectaculaire ontploffing in rook op en incasseer je vijf miljoen punten (dit is zo'n spel waarbij de laatste drie nullen geen functie hebben). Stukken vuurwerk vormen bewegende doelen. Een komeet vliegt een van de openingen in de tafel binnen en de kunst is hem een bal achterna te schieten.

Je kunt het eenvoudig houden en ernaar streven zoveel mogelijk punten te halen. Maar je kunt van 3-D Ultra Pinball ook een strategisch spel maken. Telkens als je een bepaald aantal 'premiepunten' hebt verzameld, word je voor de keus gesteld: extra ballen, verhuizen naar een compleet andere flipperkast (met weer eigen subflipperkasten en verborgen niveaus) of structuren toevoegen aan de oorspronkelijke kast. Met dat laatste werk je aan een 'space colony' en wanneer die is voltooid, word je gelanceerd naar vermoedelijk een superflipperkast met heel veel superniveaus, maar zo ver is het hier nog niet gekomen.

Aan 3-D Ultra Pinball ben je in één keer een flink bedrag kwijt, maar het is in feite een groot aantal spellen in één. Als je de ene kast beheerst staat de volgende al weer te wachten. Het spel is daardoor zo verslavend dat je waarschijnlijk lang niet aan andere vormen van geld uitgeven toe komt. Om van sociaal contact maar te zwijgen.