Na weigering ontmoeting; Jeltsin keurt bemiddeling Lebed goed

MOSKOU, 24 AUG. De Russische president, Jeltsin, heeft gisteravond zijn veiligheidsadviseur Aleksandr Lebed telefonisch laten weten dat hij achter diens vredespogingen in Tsjetsjenië staat. Dat heeft de Russische televisie gisteravond gemeld. In Tsjetsjenië wordt het bestand, dat gistermiddag inging, vooralsnog redelijk nageleefd.

Eerder gisteren had Jeltsin gisteren twijfel gezaaid over zijn steun aan Lebeds vredespogingen door zijn weigering de veiligheidsadviseur te ontmoeten. Lebed had na zijn nachtelijke onderhandelingen met de Tsjetsjeense rebellen aangekondigd gistermiddag om half één verslag uit te brengen aan Jeltsin. Vandaag zou Lebed dan opnieuw naar het strijdgebied reizen met een voorstel voor een politieke oplossing van het conflict. Maar Jeltsin wilde Lebed niet ontvangen.

De president wil eerst een schriftelijk verslag van zijn veiligheidsadviseur, zo zeiden anonieme bronnen binnen het Kremlin tegen Russische persbureaus. Als de volgende ronde van “routine onderhandelingen” was voltooid zou de president misschien tijd hebben, maar dat zal naar verwachting pas begin volgende week zijn.

Donderdagavond, toen het akkoord tussen Lebed en de legerleider van de rebellen, Aslan Maschadov, zich aftekende, zei Jeltsin “niet helemaal tevreden” over Lebed te zijn. Het was, tot de steunbetuiging van gisteren, de eerste en enige openbare uitlating van de president over het Tsjetsjeense conflict sinds hij terug was gekeerd van een dagenlange afwezigheid.

Tijdens die afwezigheid waren Russische generaals ter plekke ondanks bemiddelingspogingen van Lebed gaan dreigen met de “meest drastische maatregelen” tegen de rebellen in Grozny, hoewel in de Tsjetsjeense hoofdstad nog tienduizenden burgers vastzitten.

Lebed is door Jeltsin naar het Kremlin gehaald nadat de oud-generaal in de eerste ronde van de presidentsverkiezingen bijna 15 procent had gekregen. In de tweede ronde haalde Jeltsin mede dankzij de stemmen van Lebeds aanhangers een ruime overwinning op zijn communistische rivaal Zjoeganov. Lebed presenteert zichzelf echter als potentiële opvolger van Jeltsin en dat stuit op tegenstand van andere potentiële opvolgers, onder wie premier Tsjernomyrdin. Deze “feliciteerde” Lebed gisteren met “zijn eerste succes” in Tsjetjenië.

De liberale krant Izvestija schreef gisteren over een tweede scenario, naast dat van de machtsstrijd: Jeltsin weet misschien niet precies wat er gaande is. “Of de president vraagt nog steeds het onmogelijke - het herstel van de orde zoals die was op 5 augustus”, schreef de krant in een verwijzing naar de situatie vóór het succesvolle rebellenoffensief. “Of hij beoordeelt de activiteiten van zijn veiligheidsadviseur op basis van de situatie zoals die bestond vóór diens meest recente reis naar Tsjetsjenië.”

De Verenigde Staten en de Europese Unie hebben inmiddels laten weten het jongste staakt-het-vuren te verwelkomen.