Hollands Dagboek

Koos Postema (64) werkte van 1955 tot 1960 in het onderwijs en daarna als radioverslaggever en presentator van Achter het Nieuws. In 1971 ontving hij de Nipkovschijf voor het tv-programma Een Uur U. Voor de NOS-radio presenteerde hij Met het Oog op Morgen en Langs de Lijn. Tv-series waarop Postema zijn stempel zette zijn onder meer Klasgenoten en Met Hart en Ziel. Sinds zondag is hij presentator van Sport 7. Koos Postema is gehuwd met Ineke en heeft twee dochters en drie kleinkinderen.

Woensdag 14 augustus

Vroeg opgestaan. Uitslapen kan ik al jaren niet meer. Met mijn vrouw Ineke naar fitness. Dat doen we een keer of drie in de week. Het fitness-centrum ligt dicht bij huis. Zij fietst, ik meestal niet. Ze neemt de steile helling over de Rijksweg als een jonge Indurain en laat iedereen achter zich. Half uur zwemmen en aqua-joggen. Ineke, gewetensvol als altijd, doet mee aan de oefeningen voor vijftig-plussers. U weet wel, die mensen van wie Jet Nijpels denkt dat ze de moeder is.

Naar het werk. Onderweg nogeens de op sceptische toon gestelde vraag: 'Hoe gaan jullie het nou doen bij dat Sport 7?' beantwoord met variant vier uit het antwoordenkastje: “Hoewel ik er conditioneel toe in staat ben op mijn handen staand met een KNVB-vlaggetje in mijn oor te presenteren, denk ik er hard over dat toch maar niet te doen.”

Als ik thuis kom trekt mijn kleinzoon me mee naar de vijver in de tuin. Hij heeft vijf kikkers gezien. Er is een hardgroen kikkertje bij met op zijn poten donkere vlekjes. Ineke vindt dat een kikker met een tijgerpanty.

In de avond zien we een prachtig stadion geopend worden met een lelijke wedstrijd gespeeld op een rommelig kleed. Ze hebben voor het veld ook weinig tijd gehad. Na afloop zegt Louis van Gaal een belangrijke zin over de dug-out en het tv-toestel dat hij op die plek ter beschikking zal krijgen. Hij hoopt dat dat ook gaat helpen bij de arbitrage. Ik hoop het met hem. Het gebeurt nu te hooi en te gras. Een door een camera geregistreerde en door de scheidsrechter niet geziene elleboogstoot of doodschop kan achteraf tot straf voor een speler leiden. Maar de geheide goal, door de scheids ten onrechte afgekeurd, wordt nooit meer erkend, al tonen vijf camera's aan dat 'hij zat'.

Donderdag

Natuurlijk vroeg wakker, klein ontbijt en in een kwartiertje de krant gelezen die gemaakt is om in een kwartiertje gelezen te worden. Ernstig de uitkomsten van de Staatsloterij bestudeerd. We doen met zijn vijven mee. Allen uit het Omroepvolk. Veel geld per maand. Nooit winst. Dat duurt nu al jaren. Maar och, de Staat vaart er wel bij en doet er ongetwijfeld iets moois mee.

Wist u dat ik voor de tweede keer dit dagboek schrijf? In 1973 vond NRC Handelsblad dat ook al nodig. Ook toen zat ik met het feit dat ik meestal uren over houd op een dag. Ik werk graag, maar het werk mag nooit alle tijd opslokken. Deze dagboeken, die ik elke week lees, worden meestal volgeschreven door keihard werkende mensen. Dossiers mee naar huis. Geen tijd voor de kinderen. Hooguit even bijpraten met 'Anke die me nu ook al dagen niet ziet'. Doodmoe word ik ervan tijdens het lezen. Rechtsonder staat het Scryptogram, dat Ineke en ik bijna altijd oplossen. Dat kost uurtjes en die nemen we. Lange dag in de studio geweest. Werkvloeren bezocht en voor de zoveelste keer gedacht dat het allemaal niet op tijd af zal zijn. Daar vergis ik me nu al jaren in. Er zijn honderden jonge mensen aan het werk. Het kabinet-Kok mag trots zijn op Sport 7: werk, werk, werk!

In de kleine lieflijke gemeente waar de dochters wonen 's avonds mijn verjaardag vast gevierd. Ik ben geen verjaardagsmens. Dat zit 'm in mijn jeugd. Aha, een trauma denkt u. Nee hoor, dan was ik wel romanschrijver geworden. Over romans geproken. U worstelt toch niet met die dikke pillen van A.F.Th. van der Heyden? Woordkakkerij. Weet u wat u moet lezen? De Huldigingen van Alfred Kossmann. Prachtig.

Terug naar mijn jeugd. Van mijn achtste tot en met mijn twaalfde vertoefde ik op mijn verjaardag op een boerderij in Hengelo (G). Bij boer Wolsink en zijn lieve vrouw. Om te spelen, te 'helpen' bij de oogst en aan te sterken, want het was oorlog. Eind augustus kwam ik weer thuis. Dan waren er wel cadeautjes, waaronder een kriebeltrui met een gemene rits, maar de sfeer van jarig zijn was dan al vervangen door weer naar school moeten. Dit keer werd ik 64. In kleine kring gebruikten we een goed maal en er werd veel gelachen. Zeker ook door de enige vriend, de emeritus-sergeant infanterie, huisarts in ruste en uitgever Thomas R., voor vrienden Tom Rap. Wij leerden elkaar kennen in dienst, de lichting 53-5. Luister kinderen, toen Tom en ik infanteristen waren, toen was Mart Smeets een kleine jongen. Tom en ik en duizenden andere grenadiers en jagers - elitekorpsen inderdaad - verdedigden Mart en vele andere jongens en meisjes tegen boze vijanden die Russen werden genoemd. Die zouden komen om ons veel pijn te doen, maar ze kwamen nooit.

Vrijdag

Eerste repetities. Alle technici netjes gegroet. Ik weet niets van hun werk, maar ben al jaren afhankelijk van deze mannen en vrouwen en waardeer ze. Er zijn goede bekenden bij, zelfs een uit de zwart-wit-periode. Dat doet me wat. Hij is dus ook meegegroeid. We kennen heel wat afvallers, in zijn en mijn vak. Maar de Omroep kent uitkeringen waar Karl Marx niet van had kunnen dromen. Gelukkig maar.

De redacties zitten in een voormalig decorcentrum. De opstelling van de bureaus is efficiënt maar niet ongezellig.

Bij thuiskomst meldt Ineke dat het echte cadeau voor mijn verjaardag er nog niet is. Ik had haar gevraagd het boek The Controversial Life of George Armstrong Custer te kopen, u weet wel, die figuur uit vele, foute B-films. Een historisch boek dat in de Volkskrant positief werd besproken. Het moest besteld want het was nergens in voorraad. Nu, drie weken later, is het er nog niet. Zo gaat het altijd, ook met oorspronkelijke Amerikaanse of Engelse romans. Besproken in onze kranten, niet te koop. Een dagje heen en weer naar Londen met een koffertje en een liefhebber is klaar.

Naar John Cleese gekeken in Fawlty Towers. Weer genoten. Lezer van dit dagboek: u bent jong, zeg mij, is er nu zo'n klasse op de buis?

Zaterdag

Alweer jarig. Dat heb je als je je verjaardag niet viert. Broer Jan belt. Hij was jaren lang een goed voetballer en trainer in het Rotterdamse. Tussen al dat gepingel door werkte hij bij de PTT. We analyseren Feyenoord. Hij is optimistischer dan ik voor volgend jaar. We hopen beiden dat Ronald Koeman een jaartje blijft. Een paar uur later weet ik dat als een van de eersten zeker, dank zij mijn bron in de Kuip.

In de zaterdagkranten steeds meer achtergrondverhalen rond Sport 7. De revolutie die er op zal volgen, niet sportjournalistiek, maar qua televisie. Ik moet het allemaal aandachtig lezen want ik ben maar een eenvoudige alfa. Het meest aansprekende voorbeeld is natuurlijk dat uit Amerika. Daar kan iemand zich op Direct-TV abonneren, bijvoorbeeld tegen het hoogste tarief per maand: vijftig gulden. Dan ontvangt hij alle footballmatches tegelijk. Zappend gaat hij van wedstijd naar wedstrijd. Krijgen we dat hier ook? Ja. Morgen? Nee, overmorgen, dat is ook gauw.

Nu zit er in ons erfelijk materiaal een oer-Hollands trekje verankerd. Zodra we een beetje kunnen spreken en denken uit zich dat in de woorden: voor mij hoeft het niet. Vaak gevolgd door het berustende: laat mij nou maar. Ondanks deze handicaps hebben wij Hollanders nooit bezwaar tegen het razendsnel verhelpen van staar of het vernieuwen van een heup. We zijn niet tegen de voortijlende wetenschap maar we kijken er wat truttig tegenaan. Voor mij 'hoeft' er veel ook niet, maar ik kijk wel vaak bewonderend naar al het nieuwe.

Verrassing van de zaterdagmiddag. Tom Egberts belt. Hij wenst me succes. Aardig. We praten wat over zijn boek over die merkwaardige zwarte voetballer bij Heracles en hoe het daar verder mee ging. Uitgegeven door de eerder in dit dagboek genoemde infanterist (vooral sterk in het man-tegen-man-gevecht). Tom meldt terloops dat zijn dochter deze zaterdag vier jaar wordt. Amy. Once in love with Amy, always in love with Amy. Ik ken mijn evergreens tot Toms verwondering.

Zondag

Prachtig weer. In de tuin hangen de zoete geuren van de nazomer, maar er moet gewerkt worden. Ineke brengt me om half negen naar Hilversum. Op de weg verwachten we strandgangers, maar die zijn er nog niet. Die gaan straks met zijn allen in de file naar de Noordzee en daarbij verheugen ze zich al op dezelfde file terug. Mensen onder elkaar, gezellig.

Repetities. De presentator moet vanaf vele plekjes werken zodat de decors zo'n eerste dag goed te zien zijn. Dat lukt. Maar ja, Mia Schlosser is de ontwerpster en dat zegt in mijn wereldje alles.

De opnameleider verstaat al jaren zijn vak. Hij heet Tommy en is een Ier. Een lieve Ier. Heeft nog nooit een tas met een bom erin ergens neergezet. Niet eens een lege tas. Er loopt een leerlinge, Floor, met hem mee. Sport 7 is zender en opleidingsinstituut tegelijk en zo hoort het ook. Beginnersfoutjes moet je dan op de koop toe nemen.

De uitzending verloopt vanaf vier uur vrij goed, De helikoptervlucht naar Arena is heerlijk. Alsof je in een wieg door onzichtbare handen wordt voortgeduwd. De werkruimte in het stadion heeft veel weg van een container. Heb ik toch nog het gevoel in Rotterdam te zijn. Vreemd dat op sportterreinen zo laat aan goede plaatsen voor het mediavolk wordt gedacht, maar het komt in orde. Zeggen ze. Natuurlijk zijn er fouten gemaakt hoor ik 's avonds om tien uur als ik klaar ben. Zelfs Eddy Poelman schijnt even onze commentator geweest te zijn. Welkom Eddy. John de Mol complimenteert mij zonder daarbij te overdrijven. Naar huis gebracht. Ineke vindt dat ik in schoolreisjesstemming ben. Morgen dus een opstel schrijven dat eindigt met: al met al een fijne dag.

Maandag

Helemaal vergeten te melden dat de dag van gisteren vervelend begon omdat presentatrice Marleen Houter afhaakte voor het eerste fluitsignaal had geklonken. Tijdens de repetities en uitzending op zo'n marathondag stop je zo'n bericht weg, anders ga je het schip in. Ik begrijp haar motieven, maar ze had nog even kunnen wachten.

Nabespreking. Het erkennen van fouten. De voorzichtige tevredenheid over de kijkcijfers. Op zo'n warme dag krijg je altijd het gevoel dat niemand televisie kijkt. Toen ik in de jaren zestig een Achter het Nieuws-medewerker was, begon het relativeren van kijkcijfers al. Op donderdagavond verlieten we studio Irene in Bussum om een uur of negen. Op straat wemelde het van de mensen. Koopavond. Wim Bosboom zei dan: “Die hebben allemaal niet gekeken en toch zien ze er betrekkelijk gelukkig uit.” Nu ik je toch noem, Wim, grote alleskunner van onze rubriek toen, méén je dat met die Jet Nijpels en die andere ouwe ruziemakers?

Vier uur in de middag. Eindelijk tijd voor een middagdut. Uurtje. Herboren ontwaakt. Gras gemaaid. In de avond onder de indruk van Aart Zeeman, die een diepgaand onderzoek had laten verrichten naar één dag Sport 7 en het kijkgedrag. Dat Hier en Nu gaat de laatste tijd journalistiek wel de diepte in Bavinck. Zeg dat wel Koekebakker. Nipkovschijf voor Aart? Toch weer, voor de tweede maal, groot deel van de film 'The fabulous Baker Boys' gezien. Met Michelle Pfeiffer. Mij hoor je niet klagen over de televisie.

Dinsdag

Koopkrachtplaatjes. Accijnzen tabak en brandstof sterk omhoog. Het paarse kabinet is als de meeste kabinetten: degelijk, grijs, flets. De oude hengelaar die na meer dan veertig jaar hard werken zo graag zijn sjekkies of sigaartjes rookt, is de pineut. En de jongeren blijven roken want die hebben zo te zien geld zat voor sigaretten en ander opwekkend spul. Den Haag regeert ouderwets. En D66 gaat helemaal een onbegrijpelijke kant op. Twee vooraanstaande leden praatten over de opvolging van Hans van Mierlo en dat moest meteen afgelopen zijn. De partij van de openheid. Niets van over. D66 kan voortaan D56 heten. Tot zover onze politieke medewerker.

Ik kan vandaag thuis werken, onder meer aan dit dagboek. Gisteren vond ik het dagboek uit 1973. Dertien live-programma's maakten we toen vanuit de mooie grote Vara-studio 1 waar ook het Vara-dansorkest, voor sommigen het Vara-drankorkest, speelde. Van die serie van dertien grote Uren U herinner ik me de zestigste verjaardag van Simon Carmiggelt die we (iets) te vroeg vierden. Anderhalf uur veel lachen. En de aflevering van Joop den Uyl als gast op de avond van 'zijn' eerste Prinsjesdag. Kijkers mochten telefonisch vragen stellen. En wat vroegen ze? Waarom de bede uit de Troonrede was verdwenen.

Den Uyl en Kok. De eerste met stevige vrienden en harde vijanden. De tweede kan zo zoetjes aan bij niemand kwaad doen.

Vandaag is Ineke met de tuinclubdames naar Friese tuinen kijken, maar die van haar is toch de mooiste. Er is een dochter jarig. In haar tuin worden vier moorkoppen gegeten. Twee door haar dochtertjes en een door onze kleinzoon wiens moeder moet werken.

Woensdag 21 augustus

Fitness eerst. Dan om tien uur in Aalsmeer om met mijn redactie de opname voor Sport en Beeld, aflevering 1, te bespreken. Daarna naar Sport 7. De enige echte competitiestart. Presenteren van half acht tot elf uur. Zware dag, maar ik zeur niet.

Overal heb ik rondgetetterd dat ik aan mijn laatste klus begonnen ben. Is ook zo, maar abrupt eindigen zou ik toch niet willen. Beetje bij beetje. Jongeren ontdekken. Ik heb er twee op het oog. Begeleiden als ze dat willen. Radio? De oude liefde? Waarom niet. En dan de langzame fade out. Zou ik ook via Internet kunnen verdwijnen?