Samsung mikt nu serieus op koop Fokker

ROTTERDAM, 22 AUG. Opnieuw is het Zuidkoreaanse industriële conglomeraat Samsung opgedoken als gegadigde voor de failliete maar nog steeds zachtjes doordraaiende vliegtuigfabricagelijnen van Fokker. Ditmaal lijken de intenties van de Zuidkoreanen serieuzer dan ooit en ook de kansen op een akkoord met de curatoren worden door goedingelichte waarnemers hoog ingeschat.

Hoe serieus de bedoelingen van Samsung zijn moge blijken uit het feit dat zij deze week met een vrij zware delegatie besprekingen voerden op het ministerie van Economische Zaken in Den Haag. Tot de Koreaanse gesprekspartners behoorde topman Damchung van Samsung Aerospace.

Volgens bronnen binnen Samsung is het overleg met Economische Zaken en de Fokker-curatoren vrij ver gevorderd. Het stadium van het boeken- en cijferonderzoek is al zo goed als gepasseerd. Maar de Koreanen nemen naar verluidt nog een week of vier de tijd om op basis van die kennis een voorstel te formuleren. Hoe dat er precies komt uit te zien is nog niet geheel duidelijk. Met name is niet precies bekend welke bijdrage van de Nederlandse staat Samsung als voorwaarde stelt voor een overname van Fokkers vliegtuigbouw. De bereidheid van minister Wijers om nog iets te doen voor het behoud van de vliegtuigfabricage van Fokker zal afhankelijk zijn van de omvang van de activiteiten die Samsung op langere termijn in Nederland denkt te handhaven. Op dat punt kan niet al te veel optimisme bestaan want het verschil in arbeidskosten tussen Nederland en Zuid-Korea is daarvoor te groot. Bovendien strookt het in Nederland blijven produceren van vliegtuigen niet met de ambities van het Zuidkoreaanse concern. Dat wil per se een belangrijke rol gaan spelen in de aerospace-industrie, net zo goed als het plannen koestert om ook in de automobielfabricage een voorname speler te worden. Tot nu toe bestaat de bulk van Samsungs activiteiten uit elektronica, zowel halfgeleiders als consumentenprodukten.

Indien Samsung Fokker overneemt - en de kans daarop stijgt zolang de curatoren van Fokker geen echte alternatieve kandidaten hebben en min of meer met de rug tegen de muur staan - zal er dus waarschijnlijk op den duur niet al te veel van Fokkers produktie in Nederland overblijven. Maar voor de curatoren, die lang tevergeefs hebben geprobeerd een Fokker II in een Nederlandse zetting op te tuigen, zit er nu niet veel anders meer op dan een redelijk bod van een sterke industriële groep te accepteren. Dat levert tenminste nog enig geld op voor de boedel. En tenslotte is het behartigen van de belangen van de schuldeisers wettelijk de allereerste taak van curatoren.

Een interessante vraag is of de Zuidkoreanen ook belangstelling hebben voor de overname van Fokker Aviation (ca 2.300 werknemers), het onderdeel van Fokker dat zich onder meer bezighoudt met service, onderdelenleveranties en onderhoud van vliegtuigen. Aviaton is vorige maand verkocht aan het Stork-concern maar wel onder de conditie dat Stork gedurende twee jaar tot terugverkoop verplicht is indien de overneming van de vliegtuigbouw door derden onmogelijk zou worden doordat die partij uitsluitend toehapt als ze Fokker integraal kan kopen. Daarbij dient bedacht te worden dat de onderhouds- en service-activiteiten - ook volgens Stork, anders had die ze niet gekocht - een winstgevende zaak zijn. Stork, dat inmiddels betrokken is bij de gesprekken met Samsung, ontkende gisteren dat er in dit geval een mogelijke terugverkoop van Aviation door Stork aan de orde is. Uitgangspunt in de gesprekken zou “een nauwe en constructieve samenwerking tussen partijen” zijn.

Waarom Samsung eerder dit jaar tijdens Fokkers surséanceperiode nogal treuzelde met zijn interesse en nu ineens wel een zeer serieuze overnamekandidaat voor Fokker is kan voornamelijk worden verklaard door het mislukken van de voorgenomen samenwerking tussen KCDC (Korean Commercial Aircraft Development Consortium, een groep met Samsung als belangrijkste partner) en het Chinese AVIC bij de bouw een nieuw regionaal straalvliegtuig, het zogenoemde AE-100 project. KCDC heeft onlangs ook gesprekken gevoerd met AIR, de groep bestaande uit het Franse Aérospatiale, het Italiaanse Alenia en British Aerospace) en met het Zweedse Saab over de gezamenlijke bouw van een jet met 70 zitplaatsen. AIR heeft de Koreanen evenwel laten weten dat zij maximaal op een aandeel van 40 procent in dat project kunnen rekenen. Waarschijnlijk zal dit plan daarom eveneens afketsen want de Zuidkoreaanse overheid heeft KCDC financiële steun toegezegd op voorwaarde dat een nieuw vliegtuig in Zuid-Korea wordt geproduceerd.

Indien het Samsung lukt de hand te leggen op het restant van Fokker verwerft het concern tegen een vermoedelijk niet al te hoge prijs de kennis die nodig is voor het bouwen en ontwikkelen van regionale straalvliegtuigen. Deskundigen voorspellen dat voor dat soort toestellen de komende jaren in Azië een grote markt zal ontstaan. Dat is dan ook de reden dat in verschillende landen in deze regio plannen voor de ontwikkeling van een nieuw vliegtuig op stapel staan.