Geheim overleg Netanyahu en Hussein

TEL AVIV, 2 AUG. De Israelische premier, Netanyahu, heeft vorige week zaterdag in Londen in het geheim met de Jordaanse koning Hussein overleg gevoerd over een mogelijke doorbraak van de impasse in het vredesoverleg met Syrië.

Bronnen op het bureau van Netanyahu hebben de juistheid van dit bericht, dat vandaag op de voorpagina's van alle Israelische kranten prijkt, bevestigd.

Het is opvallend dat de Israelische premier zich in het geheim door de Jordaanse koning liet ontvangen, omdat beide landen verbonden zijn door een 'warme' vrede. Maandag brengt Netanyahu een openbaar bezoek aan Hussein in de Jordaanse hoofdstad, Amman. Volgens Israelische commentatoren was de ontmoeting in Londen geheim omdat Netanyahu koning Hussein niet in verlegenheid wilde brengen voor diens bezoek, morgen, aan de Syrische president Assad in Damascus. Ook de Jordaanse premier, Abdul-Karim Kabariti, vloog onlangs plotseling naar Londen.

Na de maar half ontkende berichten over de komst van een afgezant van de Syrische president naar Israel wijzen deze activiteiten erop dat een diplomatiek offensief is ingezet om het ijs tussen Israel en Syrië te breken. Hoewel Syrië en Libanon publiekelijk de zogeheten 'Libanon eerst'-aanpak (waarbij vrede in Libanon als eerste stap dient voor ontspanning tussen Israel en Syrië) van Netanyahu volledig hebben afgewezen, is het niet uitgesloten dat deze benadering toch als startpunt gaat dienen voor vredesstappen.

De sterk op Washington georiënteerde Netanyahu houdt de VS nauwkeurig op de hoogte van de Israelische toenaderingspogingen tot Damascus. Indertijd liet de Likud-premier Menahem Begin de Amerikanen in onwetendheid over de geheime diplomatieke stappen die tot de Israelisch-Egyptische vrede leidden en ook premier Rabin lichtte Washington in de beginfase niet in over diens toenadering tot de PLO. Netanyahu heeft inmiddels zijn persoonlijke adviseur voor strategische kwesties, Dori Gold, naar Washington gestuurd om met minister van Buitenlandse Zaken Christopher de 'Syrische optie' door te spreken. Zelfs als al deze diplomatieke activiteiten niets opleveren komt koning Hussein toch gesterkt uit deze affaire naar voren. De rol van bemiddelaar die Netanyahu de koning heeft toebedacht, versterkt het prestige van Hussein in het Midden-Oosten, leidt tot vermindering van de spanning tussen Syrië en Jordanië die het gevolg was van de 'solististische' Jordaanse vrede met Israel en maakt de koning nog populairder op Capitol Hill dan hij al was.

Een 'sterke' Jordaanse koning is in het zeer wispelturige Midden-Oosten voor Netanyahu een aantrekkelijke buffer tegen de Palestijnse nationale aspiraties. Ex-premier Peres dacht er ook zo over hoewel er in zijn denken meer ruimte was voor de Palestijnen.