Rechtszaak Megawati wegens kiespijn afgelast

JAKARTA, 1 AUG. De rechtszaak van de Indonesische oppositieleidster, Megawati Soekarnoputri, tegen rivalen in haar partij en tegen de regering begon vanmorgen met een anti-climax. Een volgepakte rechtszaal hoorde een doktersverklaring voorlezen, waarin stond dat de president van de rechtbank Centraal-Jakarta “wegens kiespijn” enige dagen rust moet houden.

Die mededeling werd begroet met boe-geroep van de publieke tribune, maar de naar schatting vijfhonderd Megawati-supporters gingen na de schorsing zonder incidenten huns weegs. Megawati zelf vertoonde zich vandaag overigens niet bij de rechtbank.

De ruim honderd politiemannen in reluitrusting en eenzelfde aantal soldaten met automatische geweren voor het gerechtsgebouw gedroegen zich niet uitdagend. Een kolonel riep door een megafoon: “Dit zijn onze broeders. Verspreid hen ordelijk.” Dit geluid contrasteerde sterk met de jongste mededeling van de militaire commandant van Jakarta dat zijn mannen opdracht hebben te schieten als de ongereldheden van dit weekeinde zich herhalen.

Zaterdag braken ernstige onlusten uit toen oproerpolitie het landelijke hoofdkwartier van de semi-oppositionele Democratische Partij van Indonesië (PDI) in Jakarta veroverde op supporters van Megawati. Bij de rellen werden ruim 200 betogers gearresteerd. Volgens het Instituut voor Rechtshulp (LBH) is vandaag rond het middaguur ongeveer de helft op vrije voeten gesteld.

Intussen heeft de krachtmeting tussen de oppositieleidster en de regering zich van de straat naar de rechtszaal verplaatst. Megawati, in 1993 voor vijf jaar verkozen tot voorzitter van de PDI, heeft een civiele procedure aangespannen tegen de zestien partijbestuurders die in juni in de Sumatraanse stad Medan zonder raadpleging van de voorzitter, tien andere bestuursleden en de afdelingen een congres belegden.

Daar werd Megawati afgezet en vervangen door Soerjadi, die het vertrouwen geniet van de regering. Onder de gedaagden zijn ook de minister van Binnenlandse Zaken en de chef-staf van de strijdkrachten. Volgens de aanklacht waren zij “zowel direct als indirect betrokken bij de manipulatieve voorbereiding en financiering van het congres.” De zitting wordt hervat op 22 augustus.

De PDI toonde zich zeer ongelukkig met het uitstel van de rechtszaak. ,Dit is een urgente zaak. Zoals u weet is ons hoofdkwartier overgenomen. Wij eisen dat het wordt teruggeven”, aldus PDI-advocaat Rio Tambunan, “Megawati is nog steeds de voorzitter van de PDI.”

De Amerikaanse ambassade in Jakarta heeft vandaag haar verontrusting uitgesproken over het optreden van de Indonesische autoriteiten tegen de oppositie. Een woordvoerder zei “zeer bezorgd te zijn over de schending van de vrijheid van meningsuiting en het recht op vreedzame vergadering”.

Pagina 4: 'Opruiende taal' door de oppositie

De minister van Justitie en de procureur-generaal zijn inmiddels in het tegenoffensief gegaan. Dinsdagavond werd Muchtar Pakpahan, voorzitter van de niet-erkende vakbond SBSI, opgepakt voor ondervraging. Zijn advocaat, Luhut Pangaribuan, zei vandaag dat Pakpahan zal worden vervolgd op basis van de uit 1963 daterende wet op de staatsondermijnende activiteiten, die al een jaar of vier niet meer tegen opposanten is ingezet. Het arrestatiebevel lijkt een verband te leggen tussen de zaak-Pakpahan en die van Budiman Sudjatmiko, een 28-jarige voormalige economiestudent uit Yogyakarta, die voorzitter is van de niet-erkende Democratische Volkspartij (PRD).

Budiman en de zijnen gingen dit weekeinde ondergronds toen zij door de legertop verantwoordelijk werden gesteld voor de jongste ongereldheden in Jakarta. De PRD-ers wordt 'ondermijning' ten laste gelegd. Organisaties voor de rechten van de mens verwijten de regering dat zij, door de PRD als 'communistisch' en 'subversief' te bestempelen, inbreuk pleegt op het beginsel dat men onschuldig is totdat het tegendeel is bewezen.

Leden van de PRD en SBSI-voorzitter Pakpahan behoorden tot de sprekers op het 'vrije podium' dat de Megawati-aanhang de laatste weken had ingericht voor het door hen gecontroleerde partijbureau. De minister van politiek en veiligheid, generaal b.d. Soesilo Soedarman, zei eerder deze week dat ook Megawati en tien eveneens in Medan afgezette medebestuurders zullen worden ondervraagd over de “opruiende taal” die sprekers op het PDI-podium zouden hebben gebezigd.