Malaise in papier dwingt KNP BT tot maken van keuzes

AMSTERDAM, 1 AUG. Dramatisch slecht. Twee keer nam financieel verantwoordelijk bestuurslid drs. R. Bonnier van KNP BT (papier, verpakking, distributie) de woorden in de mond om de gang van zaken in het eerste en vooral het tweede kwartaal te beschrijven.

De papierproduktie van het concern (goed voor een zesde van de 6,7 miljard gulden omzet in het eerste halfjaar), zat in het tweede kwartaal nog wat dieper in de rode cijfers dan in de eerste drie maanden. Het verlies was nu 17 miljoen gulden, terwijl een jaar eerder nog 118 miljoen gulden werd verdiend. Het concern is Europees marktleider in houtvrij gestreken papier, het kwaliteitspapier. Wie wil zien hoe het een onderneming vergaat die gevoelig is voor het wel en wee van het economisch getij, wat in beleggersjargon een cyclisch bedrijf heet, hoeft niet verder te kijken. KNP BT is het.

De koers van de aandelen, die gistermiddag opveerde toen het nieuws over het tweede kwartaal bekend werd, kreeg vanochtend weer een tikje omlaag. Op 36,20 gulden per aandeel staat de koers op een dieptepunt in de laatste 12 maanden, terwijl beleggers in aandelen KNP BT het jaar ervoor ook al een enorme achterstand opliepen ten opzichte van het algemene koersgemiddelde. De geloofwaardigheid van het bedrijf is aangetast door twee verlagingen van de winstverwachting in de laatste negen maanden. Bonnier zei dan ook met enige bescheidenheid nu de verwachting voor het tweede halfjaar te geven.

Op korte termijn heeft KNP BT beleggers niet veel verbetering te bieden, zo gaf hij met zoveel woorden toe. Voor het tweede halfjaar verwacht het concern een iets betere gang van zaken dan in de eerste helft. KNP BT mag hopen dat het genoeg is om het dividend van 1,75 gulden per aandeel op peil te houden.

Het wrange is dat binnen KNP BT twee andere sectoren actief zijn, verpakking en distributie, die het helemaal niet slecht doen, zoals Bonnier zelf zegt. Distributie (waaronder de handel in kantoorartikelen, grafische machines en papier) leverde bijvoorbeeld 15 procent rendement op het geïnvesteerde vermogen op. Dat is precies de doelstelling die het concern voor het totaal van zijn activiteiten nastreeft, maar niet haalt. Het is nu 8 procent.

Bonnier stelde op de vraag wat KNP BT beleggers na twee jaar tranendal kan bieden een “verdere ontwikkeling van het strategisch beleid” in het vooruitzicht, maar weigerde meer toelichting te geven. Niet dat de nieuwe topman F. de Wit, die op 1 mei het roer heeft overgenomen van drs. R. van Oordt, nu opeens met een dramatische wijziging zal komen, haastte Bonnier te verklaren, maar er wordt opnieuw gesleuteld aan de gewenste keuze van activiteiten.

Bonnier legde uit dat door de fusie van KNP, BT en VRG in 1993 drie grote sterke nieuwe bedrijven zijn ontstaan in papier, verpakking en distributie, die elk in hun eigen activiteiten voordeel trekken van de bundeling (synergie), maar verder elkaar niet zoveel te bieden hebben in de vorm van hogere inkomsten, lagere kosten of gezamenlijke benutting van technologie. De financiële adviseurs lopen dan ook de deur plat om Bonnier te overtuigen van de voordelen van een verzelfstandiging van een van de drie, zodat beleggers extra mogelijkheden krijgen om in die activiteiten te beleggen waarvan zij de beste verwachtingen hebben. Om van een totale splitsing in drie afzonderlijke ondernemingen nog maar niet te spreken. Een van de dochters in de distributie, het rap groeiende BT Office Products (kantoorartiekelen), heeft overigens al een aparte beursnotering in Amerika.

Bonnier ziet niets in een 'ontbundeling'. Hij heeft weinig op met beleggers die niet verder vooruitkijken dan drie maanden. De bundeling van drie niet verwante activiteiten zou pas een probleem worden als zij niet genoeg contanten opleverden in hun respectieve kernbedrijven, zodat nieuwe investeringen worden gesmoord, maar daar heeft hij naar eigen zeggen geen klagen over. Verkoop van bedrijven en streng financieel beheer heeft het concern een sterke financiële positie gegeven. Inmiddels is een krediet van 1,5 miljard gulden op afroep beschikbaar bij banken, zodat de financiering van overnames en investeringen geen problemen hoeft op te leveren. De 64.000 dollar vraag blijft in welke activiteiten het geld wordt gestoken.